تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) لَهُم‌ مِن‌ جَهَنَّم‌َ مِهادٌ وَ مِن‌ فَوقِهِم‌ غَواش‌ٍ وَ کَذلِک‌َ نَجزِي‌ الظّالِمِين‌َ (41) ‌از‌ ‌براي‌ ‌آنها‌ ‌از‌ جهنم‌ دو چيز ‌است‌ يکي‌ جايگاه‌ ‌آنها‌ ‌که‌ زير پاي‌ ‌آنها‌ و فرش‌ ‌آنها‌ ‌است‌ و يکي‌ روانداز و بالاي‌ سر ‌آنها‌ ‌است‌ و ‌اينکه‌ نحو ‌ما جزاء ميدهيم‌ ستمکاران‌ ‌را‌ و ظالمين‌ ‌را‌. ‌از‌ ‌اينکه‌ ‌آيه‌ شريفه‌ بضميمه‌ ‌آيه‌ قبل‌ استفاده‌ ميشود ‌که‌ ‌براي‌ مکذبين‌ بآيات‌ الهي‌ و مستکبرين‌ ‌از‌ ‌آن‌ دو چيز هست‌ يکي‌ محروم‌ شدن‌ ‌از‌ فيض‌ رحمت‌ و بهشت‌ و ديگر دخول‌ جهنم‌ و عذاب‌، قسمت‌ اول‌ ‌را‌ ‌آيه‌ قبل‌ بيان‌ فرموده‌ و قسمت‌ دوم‌ ‌را‌ ‌اينکه‌ ‌آيه‌ تکفل‌ نموده‌. لَهُم‌ مِن‌ جَهَنَّم‌َ مِهادٌ مهد چيزي‌ ‌را‌ گويند ‌که‌ ‌بر‌ ‌او‌ قرار مي‌گيرند مثل‌ زمين‌ ‌که‌ ‌بر‌ ‌او‌ قرار و استقرار دارند و مثل‌ گهواره‌ ‌که‌ طفل‌ ‌بر‌ ‌او‌ قرار گرفته‌ و فرش‌ ‌که‌ روي‌ ‌او‌ مي‌نشينند چنانچه‌ ميفرمايد أَ لَم‌ نَجعَل‌ِ الأَرض‌َ مِهاداً نبأ ‌آيه‌ 6 و نيز ميفرمايد الَّذِي‌ جَعَل‌َ لَکُم‌ُ الأَرض‌َ فِراشاً بقره‌ ‌آيه‌ 20، اشاره‌ باينست‌ ‌که‌ ‌از‌ زير پاي‌ ‌آنها‌ آتش‌ شعله‌ ميکشد و روي‌ آتش‌ مي‌نشينند. وَ مِن‌ فَوقِهِم‌ غَواش‌ٍ ‌يعني‌ ‌از‌ بالاي‌ سر ‌آنها‌ ‌هم‌ آتش‌ فروميريزد، اشاره‌ جلد 7 - صفحه 321 ‌به‌ اينکه‌ اطراف‌ ‌آنها‌ ‌را‌ آتش‌ احاطه‌ کرده‌ و ‌آنها‌ ميان‌ آتش‌ هستند. وَ کَذلِک‌َ نَجزِي‌ الظّالِمِين‌َ ممکن‌ ‌است‌ مراد ‌از‌ ظالمين‌ همان‌ مکذبين‌ بآيات‌ و مستکبرين‌ باشند ‌که‌ ‌هم‌ بخود ظلم‌ کردند و ‌هم‌ بانبياء و ‌هم‌ بمؤمنين‌ و ‌هم‌ باولاد و اتباع‌ ‌خود‌ ‌که‌ نگذاردند بشرف‌ اسلام‌ و ايمان‌ مشرف‌ شوند، و ممکن‌ ‌است‌ مراد مطلق‌ ظالمين‌ باشند ‌که‌ همين‌ نحوي‌ ‌که‌ بمکذبين‌ مستکبرين‌ عذاب‌ متوجه‌ ميشود بظالمين‌ ‌هم‌ توجه‌ دارد چنانچه‌ ظاهر ‌آيه‌ همين‌ ‌است‌ بقرينه‌ واو عاطفه‌ و جمع‌ محلّي‌ بالف‌ و لام‌ الظالمين‌ و اللّه‌ العالم‌.

آیات این صفحه