تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ إِنْ کانَ طائِفَةٌ مِنْکُمْ آمَنُوا بِالَّذِي أُرْسِلْتُ بِهِ وَ طائِفَةٌ لَمْ يُؤْمِنُوا فَاصْبِرُوا حَتَّى يَحْکُمَ اللَّهُ بَيْنَنا وَ هُوَ خَيْرُ الْحاکِمِينَ (87)
جلد 4 صفحه 137
وَ إِنْ کانَ طائِفَةٌ مِنْکُمْ: و اگرچه گروهى از شما، آمَنُوا بِالَّذِي أُرْسِلْتُ بِهِ: ايمان و تصديق نمودند به آنچه فرستاده شدم به آن از جانب الهى، اما، وَ طائِفَةٌ لَمْ يُؤْمِنُوا: و گروهى ايمان نياوردند به آن و مخالفت کردند.
حاصل آنکه شما اى قوم در باره تصديق من دو فرقه شديد: فرقه اول مصدقين از شما مثل مماثل شما در عقل و فهم و خبرت و بصيرت تدبر و تبصر نمودند در بينه واضحه و حجج باهره تصديق به رسالت من کردند. و طايفه دوم شما مکذبين، چرا اعراض مى‌نمائيد از اتباع حق و صراط مستقيم بعد از معاينه بينه قاطعه. اين انکار و اعراض شما غير مقبول و پذيرفته نيست.
بعد از آن در معرض توعيد عينى به ايشان بر جزا و سزاى افعال شنيعه و اعمال قبيحه آنها فرمايد: فَاصْبِرُوا حَتَّى يَحْکُمَ اللَّهُ بَيْنَنا: پس صبر کنيد، حال که به صلاح و فلاح رفتار نمى‌نمائيد، تا حکم فرمايد خداى تعالى احکم الحاکمين ميان دو فريق ما مؤمن و شما کافران. وَ هُوَ خَيْرُ الْحاکِمِينَ: و حق تعالى بهترين حاکمين است به فصل ميان حق و باطل. حاصل آنکه: کمال توعيد و تهديد است به خصم وقتى که گوش ندهد به مواعظ، و عناد و لجاج کند؛ در آن وقت به خصم گفته شود: هرگاه تو متعظ نشوى و قبول نکنى، صبر نما تا در ميان من و تو عادل حقيقى حکم خواهد کرد؛ کفار و معاندين و منکرين حق را ذليل، و مؤمنين و مصدقين را عزيز فرمايد.
تنبيه: امهال کفار و مکذبين به چند وجه مى‌باشد: 1- چون بندگان مختارند، امهال در مؤاخذه و نزول عذاب به جهت ارجاع و توبه مى‌باشد که شايد متنبه شوند. 2- الزام و اتمام حجت بر بندگان. 3- در ازل هر امرى موقت به وقتى است که: «انّ الامور مرهونة باوقاتها». 4- تأديب بندگان است که در مؤاخذه ضعفا عجله نبايد کرد، چه تعجيل از شيطان و تأجيل از رحمن است.
جلد 4 صفحه 138