اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
الَّذِينَ کَذَّبُوا شُعَيباً کَأَن لَم يَغنَوا فِيهَا الَّذِينَ کَذَّبُوا شُعَيباً کانُوا هُمُ الخاسِرِينَ (92)
کساني که تکذيب شعيب کردند گويا نبودند در دار خود، اشاره به اينکه بنحوي هلاک شدند که اثري از آنها باقي نماند و شهر بکلي خالي شد مثل اينکه کسي در آن نبوده اصلا، کساني که تکذيب شعيب کردند بودند خاسر و زيانکار.
الَّذِينَ کَذَّبُوا شُعَيباً عموم دارد شامل اصحاب مدين و اصحاب ايکه ميشود تمام کفار بشعيب را ميگيرد و اينکه بعد از هلاکت آنها بوده که ميفرمايد کَأَن لَم يَغنَوا فِيهَا ضمير فيها بامکنه آنها که مدين و ايکه باشد راجع است و غناي در مکان قيام و سکونت در او است بنحوي که احتياج بمکان ديگري نداشته باشند و کلمه لم بر سر فعل مضارع بمعني ماضي است يعني مثل اينکه اصلا در اينکه امکنه اينها سکونت نداشتند و قيام نکرده بودند چنانچه ميگويي بکساني که از دنيا بروند و اثري باقي نگذارند مثل اينست که در دنيا نيامده باشند اصلا اشاره به اينکه اثري از آثار آنها باقي نمانده.
جلد 7 - صفحه 393
الَّذِينَ کَذَّبُوا شُعَيباً تکرار اينکه جمله تأکيد است کانُوا هُمُ الخاسِرِينَ جواب آن جمله است که گفتند لَئِنِ اتَّبَعتُم شُعَيباً إِنَّکُم إِذاً لَخاسِرُونَ به اينکه متابعين شعيب خسران نديدند شما خاسر شديد.