اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
قُل يا أَيُّهَا النّاس‌ُ إِنِّي رَسُول‌ُ اللّه‌ِ إِلَيکُم جَمِيعاً الَّذِي لَه‌ُ مُلک‌ُ السَّماوات‌ِ وَ الأَرض‌ِ لا إِله‌َ إِلاّ هُوَ يُحيِي وَ يُمِيت‌ُ فَآمِنُوا بِاللّه‌ِ وَ رَسُولِه‌ِ النَّبِي‌ِّ الأُمِّي‌ِّ الَّذِي يُؤمِن‌ُ بِاللّه‌ِ وَ کَلِماتِه‌ِ وَ اتَّبِعُوه‌ُ لَعَلَّکُم تَهتَدُون‌َ (158)
بگو اي پيغمبر اکرم صلّي اللّه عليه و آله و سلّم اي گروه مردم محققا من رسول الهي هستم بسوي شما جميع شماها آن خداوندي که از براي او است مالکيت تمام آسمانها و زمين نيست الهي غير از او زنده ميکند و ميميراند پس ايمان بياوريد بخدا و رسول خدا آن نبي‌ّ امّي که خودش فرد اجلاي ايمان را آورده بخدا و بکلمات او که بر انبياء نازل فرموده و متابعت کنيد او را باشد که هدايت شويد.
قُل يا أَيُّهَا النّاس‌ُ نظر به اينکه آيه قبل [که ختم مجلد پنجم بآن شد] طرف خطاب اهل کتاب بودند توهّم نشود که حضرتش فقط مبعوث بر آنها بوده بلکه مبعوث بر کافّه ناس بوده بلکه بر کافه جن و انس و گفتيم خطابات قرآني مخصوص بمشافهين يا موجودين در زمان خطاب نيست بلکه شامل جميع افراد ميشود
جلد 8 - صفحه 3
تا صفحه قيامت مثل تصنيف مصنفين و قوانين مجعوله دول و اينکه جزو خطاب بمعدوم نيست که قبيح باشد.
إِنِّي رَسُول‌ُ اللّه‌ِ إِلَيکُم محققا از روي مدرک و دليل و برهان قطعي من رسول خدا هستم بسوي شما، و کلمه اليکم متعلق بفعل محذوف است که از کلمه رسول اللّه استفاده ميشود يعني ارسلني اليکم و ادله رسالت او بعد از وجود جميع شرائط رسالت در او و فقدان جميع موانع اقامه معجزات صادره از آن حضرت است که اعظم آنها همين قرآن است جميعا تأکيد است که هيچ فردي نيست که از تحت عنوان رسالت او بيرون باشد زن و مرد، سياه و سفيد، عرب و عجم، ترک و ديلم از شرق عالم تا غرب از جنوب تا شمال.
الذي صفت خداوند است آن چنان خدائيست که لَه‌ُ مُلک‌ُ السَّماوات‌ِ وَ الأَرض‌ِ اختيار مملکت خود را دارد تمام شما مملوک او هستيد هر که را بخواهد برسالت ارسال ميفرمايد کسي را نميرسد در کار او تصرفي کند يا نظريه دهد اللّه‌ُ أَعلَم‌ُ حَيث‌ُ يَجعَل‌ُ رِسالَتَه‌ُ انعام آيه 124 لا إِله‌َ إِلّا هُوَ معبودي جز ذات اقدس او نيست که اينکه اولين قدم در ايمان است مثل کفار و مشرکين نباشيد که پرستش غير او کنيد يُحيِي وَ يُمِيت‌ُ نسبت بجميع مخلوقات از کتم عدم بعرصه وجود آورد حيات‌بخش نباتات، حيوانات، جن و انس و ملک هر کدام تا مدت مقرر و ميميراند همه آنها را و افناء آنها قبل از قيام قيامت است فَآمِنُوا بِاللّه‌ِ وَ رَسُولِه‌ِ پس از اثبات رسالت او و اقامه حجت بايد ايمان بياوريد بخدا بوجود او و صفات ذاتيه و ذات اضافه از کماليه و صفات جماليه و جلاليه و توحيد او بمراتب پنجگانه توحيد ذاتي و صفاتي و افعالي و عبادتي و نظري، و عدل او، و برسول او که آنچه بيان فرمود تصديق کنيد و بپذيريد و اطاعت کنيد چه
جلد 8 - صفحه 4
در امور اعتقاديه مثل تعيين اوصياء و ائمه و معاد و خصوصيات آن و چه در امور اخلاقيه و چه در وظائف عمليه و قوانين شرعيه و ضرورات دينيه.
النَّبِي‌ِّ الأُمِّي‌ِّ الَّذِي يُؤمِن‌ُ بِاللّه‌ِ آن نبي‌ّ امّي که خودش سرسلسله اهل ايمان و داراي اعلا مراتب ايمان است بخداوند متعال و کلماته از آنچه بر انبياء سلف نازل شده و آنچه بر وجود مقدس او انزال فرموده از قرآن مجيد و احکام و بالاترين مراتب عمل را انجام ميدهد اعبد و ازهد و اعرف و اعلم و اسخي و اشجع و اصبر جميع افراد بشر است کمالي نيست که در او فرد اکملش نباشد البته همچه شخص محترمي را بايد وَ اتَّبِعُوه‌ُ متابعت کرد علما و عملا و اخلاقا لَقَد کان‌َ لَکُم فِي رَسُول‌ِ اللّه‌ِ أُسوَةٌ حَسَنَةٌ احزاب آية 21 لَعَلَّکُم تَهتَدُون‌َ باشد که هدايت شويد اگر برنگرديد و ثابت قدم باشيد تا آخر عمر راه هدايت همين است و بس و پيروي از عقائد فاسده و اخلاق رذيله و اعمال سيئه نکنيد که جز ضلالت چيزي بدست شما نخواهد آمد