اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ إِذ تَأَذَّن‌َ رَبُّک‌َ لَيَبعَثَن‌َّ عَلَيهِم إِلي يَوم‌ِ القِيامَةِ مَن يَسُومُهُم سُوءَ العَذاب‌ِ إِن‌َّ رَبَّک‌َ لَسَرِيع‌ُ العِقاب‌ِ وَ إِنَّه‌ُ لَغَفُورٌ رَحِيم‌ٌ (167)
و اينکه اعلام فرموده پروردگار تو هر آينه ميفرستد و مبعوث ميکند بر بني اسرائيل تا روز قيامت کسي که برساند و بچشاند آنها را عذاب سوء و سخت و محققا پروردگار تو سريع العقاب است و محققا او هر آينه آمرزنده گناهان و
جلد 8 - صفحه 16
رحمت کننده بندگان است.
نوع مفسرين گفتند مراد اينکه است که در دنيا دولتي از براي آنها نيست و بايد جزيه دهند، و در مجمع نسبت بابي جعفر عليه السّلام داده بدون ذکر سند و از کجا اخذ کرده و اينکه تفسير علاوه بر اينکه خلاف ظاهر آيه است زيرا مجرد نداشتن دولت و اداء جزيه سوء العذاب نيست موجب طعن يهود است بقرآن مجيد که الان دولت اسرائيلي با کمال قوّت و قدرت با دول اسلاميه عرب در نبرد است و امروز ثروتمندترين اهل دنيا يهود هستند.
و آنچه بنظر ميرسد در بيان آيه شريفه دو وجه است يکي اگر مراد در همين حيات دنيوي باشد مراجعه کنيد حال يهود را از زمان بعد از حضرت موسي از کتابهاي خود يهود که منسوب بوحي ميدانند و عهد قديم مينامند که چندين مرتبه دچار سلاطين مشرکين شدند و چه اندازه از آنها را کشتند و متواري کردند و اموال آنها را بردند يکي بعد از يوشع إبن نون وصي‌ّ حضرت موسي تا زمان يوشيا که پادشاه مؤمن آنها بود که سلاطين کفار و بت‌پرستان بيت المقدس را خراب کردند و تمام موقوفات و اموال آن را بردند و محل کثافات قرار دادند حتي تورات و تابوت عهد که تورات در آن بود در جنگ با فلسطينيان بدست آنها آمد و ديگر اسمي از خدا و موسي و تورات حتي يک سفر آن در ميان آنها نبود و معلمي که تعبير بکاهن ميکنند نداشتند پس از اينکه سلطنت بيوشيا رسيد که مؤمن بود او پس از هشت سال از سلطنت خود مشغول تعمير بيت المقدس شد و در سال 18 سلطنتش حلقياء کاهن باتفاق شافان کاتب در بيت المقدس رفتند براي پولهايي که مردم اعانه براي تعمير داده بودند جمع‌آوري کرده بسرکاران دادند حلقيابشافان گفت من تورات را در ميان کثافات بيت المقدس يافتم که اينکه دعوي هم غلط است زيرا سلاطين کفار و مشرکين ممکن نبود بگذارند تورات در بيت المقدس باشد
جلد 8 - صفحه 17
و بعد از سلطنت يوشيا بخت النصر که بنو کد نصر است بر يهود غالب شد چشمهاي پادشاه آنها را درآورد، پسران او را در مقابلش کشت و تمام خانه‌هاي اورشليم و بيت المقدس و خانه پادشاه را سوزانيد و يهود را باسيري ببابل بردند تا زمان عزراي کاهن که از اسيري برگشتند و پس از عزراي کاهن در تاريخ يوسيفس يهودي و ساير کتب تواريخ آنها است که انيطوکس انيراتور فرنگ در تاريخ 160 سال قبل از ميلاد مسيح بر آنها مسلط شد و تمام کتابها و نسخه‌هاي تورات را سوزانيد و سه سال و نيم مفتشين در هر ماهي در خانه‌ها ميريختند و اگر نسخه‌اي بدست ميآوردند ميسوزانيدند و پس از ميلاد مسيح سي و هفت سال پس از عروج مسيح طيطوس رومي بر آنها يعني بر يهود غالب شد و يک مليون و هزار نفر آنها را کشت و هفت هزار اسير کرد و آنچه بود سوزانيد و شرح اينکه قضايا را ما از روي مدرک مقبول نزد يهود در مجلد اول کلم الطيب ص 262- 273 مفصلا بيان کرده‌ايم مراجعه کنيد اينکه حال يهود قبل از اسلام، و اما بعد از اسلام تا چند سال قبل اينها منفور تمام ملل دنيا بودند و تمام دول اينکه چند ساله در زير سايه امريکا يک جنبشي کردند (و کل ما بالعرض يزول) اينکه چند ساله هم يک روز راحتي براي آنها نبوده وجه دوم اينکه بگوئيم مفاد اينکه آيه وَ إِذ تَأَذَّن‌َ رَبُّک‌َ لَيَبعَثَن‌َّ عَلَيهِم إِلي يَوم‌ِ القِيامَةِ مَن يَسُومُهُم سُوءَ العَذاب‌ِ عالم برزخ است که ملائکه عذاب تا روز قيامت اينها را بعذاب بد و سخت عذاب ميکنند و مراد از جمله إِن‌َّ رَبَّک‌َ لَسَرِيع‌ُ العِقاب‌ِ روز قيامت است که زود بآنها ميرسد إِنَّهُم يَرَونَه‌ُ بَعِيداً وَ نَراه‌ُ قَرِيباً معارج آيه 6 و 7، و مراد از حمله وَ إِنَّه‌ُ لَغَفُورٌ رَحِيم‌ٌ راجع بانبياء و مؤمنين بني اسرائيل است که در هر عصر و زماني بودند و لو آنها مسطور و مقهور و قليل باشند چنانچه در آيه بعد اشاره بلکه صراحت دارد باين معني.
18