تفسیر روان جاوید

تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى) إِذْ تَسْتَغِيثُونَ رَبَّکُمْ فَاسْتَجابَ لَکُمْ أَنِّي مُمِدُّکُمْ بِأَلْفٍ مِنَ الْمَلائِکَةِ مُرْدِفِينَ «9» وَ ما جَعَلَهُ اللَّهُ إِلاَّ بُشْرى‌ وَ لِتَطْمَئِنَّ بِهِ قُلُوبُکُمْ وَ مَا النَّصْرُ إِلاَّ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَکِيمٌ «10» ترجمه‌ وقتى که استغاثه مينموديد از پروردگارتان پس اجابت فرمود مر شما را که من مدد کننده‌ام شما را بيک هزار از ملائکه از پى آيندگان‌ و قرار نداد آنرا خداوند مگر بشارت و براى آنکه مطمئن فرمايد بآن دلهاى شما را و نيست نصرت مگر از نزد خدا همانا خداوند داراى عزت و حکمت است. تفسير پس از تصميم براى جنگ و اطلاع مسلمانان بر کثرت عدّه و عدّه کفار و قلّت خودشان از هر دو جهت حالت وحشت و دهشتى براى آنها روى داد و قهرا روى نياز بدرگاه قادر کار ساز آوردند و استغاثه و استمداد نمودند و پيغمبر (ص) روى بقبله فرمود و عرض کرد الهى بوعده خود وفا فرما اگر اين عدّه هلاک شوند کسى در زمين نيست که تو را عبادت نمايد و دو دست آنحضرت بدعا بلند بود و تضرّع و زارى مينمود تا رداى مبارک او از دوشش افتاد و اين آيه نازل شد و اذ در صدر آيه متعلق است به يبطل الباطل در آيه سابقه يا و اذکروا که مقدر است و خداوند اجابت فرمود دعاى پيغمبر (ص) و مسلمانان را بآنکه فرمود من يکهزار ملک براى مدد شما مى‌فرستم که رديف يکديگر يا پشت سر اهل ايمان باشند و فرستاد جبرئيل را با هزار ملک و او شيطان را راند و با مسلمانان کمک کرد بطوريکه کفار ضرب دست آنها را احساس مينمودند و کسى را نميديدند و مسلمانان آنها را با لباس سفيد و دستارى که دنباله‌اش ميان کتف آويخته بود ميديدند و اين ارسال هزار ملک يا بيشتر چنانچه بعضى گفته‌اند که اينها در عقب دسته يا دستجات ديگر از ملائکه بودند براى بشارت و اطمينان قلب اهل ايمان بود و الّا حاجت بارسال ملائکه نبود بلکه فورا باراده الهى فانى ميشدند و مسلمانان بايد بدانند که سبب نصرت منحصر باراده خدا است وسائط مدخليّتى ندارند و بوجود و عدمشان اميدوار و مأيوس نشوند و هيچ قوه نمى‌تواند مانع از نفوذ اراده او شود و افعالش بر وفق حکمت است.