تفسیر روان جاوید

تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى) فَإِمَّا تَثْقَفَنَّهُمْ فِي الْحَرْبِ فَشَرِّدْ بِهِمْ مَنْ خَلْفَهُمْ لَعَلَّهُمْ يَذَّکَّرُونَ (57) وَ إِمَّا تَخافَنَّ مِنْ قَوْمٍ خِيانَةً فَانْبِذْ إِلَيْهِمْ عَلى‌ سَواءٍ إِنَّ اللَّهَ لا يُحِبُّ الْخائِنِينَ (58) ترجمه‌ پس اگر دريابى آنها را در جنگ پس پراکنده کن بآنان کسانيرا که پيرو آنهايند باشد که آنان پند گيرند و اگر بترسى از گروهى بر خيانتى پس بيفکن بسوى آنها باعتدال همانا خدا دوست ندارد خيانت کارانرا. تفسير دستورى است از خداوند برسول اکرم در سلوک با کفاريکه نقض عهد نمودند که اگر دست بيابى و ظفر پيدا کنى بر آنها در جنگ متفرق و مضطرب کن بسبب قتل و نهب و عقوبت آنها کسانيرا که پيرو آنها هستند در کفر و طغيان و نقض عهد و عصيان تا متنبّه بمفاسد اخلاق خود شوند و از حال آنها عبرت گيرند و پيرامون اين امور نگردند و اگر بسبب ظهور امارات نقض عهد از قوميکه با آنها معاهده نمودى بترسى که خيانتى نمايند و بر خلاف قرار داد عمل مضرّى انجام دهند بيفکن بسوى آنها عهدشان را بتساوى و اعتدال باين نحو که قبلا بآنها اعلام نما که عهد ما ملغى است و بعدا با آنها جنگ کن تا مساوات شده باشد ميان شما و آنها در اطلاع بر الغاء عهد و نگويند مسلمانان با ما غدر نمودند و ميانه روى شده باشد با آنها در عداوت و اگر بى‌خبر بآنها حمله کنى با سابقه عهد امان خارج از حدّ اعتدال در عداوت با آنها رفتار شده و خيانت است چون نقض عهد از آنها بروز ننموده و خدا خيانت کاران را دوست ندارد چه مسلمانان باشند چه کفار.