تفسیر روان جاوید

تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى) أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تُتْرَکُوا وَ لَمَّا يَعْلَمِ اللَّهُ الَّذِينَ جاهَدُوا مِنْکُمْ وَ لَمْ يَتَّخِذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ وَ لا رَسُولِهِ وَ لا الْمُؤْمِنِينَ وَلِيجَةً وَ اللَّهُ خَبِيرٌ بِما تَعْمَلُونَ «16» ترجمه‌ آيا گمان کرديد که واگذارده شويد با آنکه هنوز معلوم نکرده است خدا آنانرا که جهاد کردند از شما و اختيار ننمودند غير از خدا و پيغمبرش و اهل ايمان دوست نهانيرا و خدا آگاه است بآنچه ميکنيد. تفسير کلمه ام منقطعه و مفيد استفهام توبيخى است يعنى اين خيال باطل را منمائيد که خداوند شما را بحال خودتان واگذار کند و امتحان نفرمايد بايد شما در علم الهى باوضاع خارجى ممتاز شويد از غير باين اوصاف که جهاد در راه خدا نموديد و غير از خدا و پيغمبر (ص) و اولياء او دوست و محرم رازى نگرفتيد و اين معانى از شما مشهود و ثابت و محقق شود و اهل نفاق ظاهر و آشکار گردند اگر چه خداوند بتمام اعمال قلبى و اسرار نهانى شما آگاه است و حاجت بامتحان ندارد ولى بايد حال خودتان بخودتان معلوم شود و حجّت از حق بر خلق تمام گردد و آيه صريح است در نهى از دوستى صميمى با کفار و غير اهل ايمان و قمى ره فرموده از علم اراده رؤيت شده است چون‌ جلد 2 صفحه 563 علم خدا قديم است و در کافى از امام باقر (ع) نقل شده است که مراد از مؤمنين در اين آيه ائمه اطهارند و در روايات ديگرى اين معنى تأکيد شده است.