تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) إِلاَّ تَنْفِرُوا يُعَذِّبْکُمْ عَذاباً أَلِيماً وَ يَسْتَبْدِلْ قَوْماً غَيْرَکُمْ وَ لا تَضُرُّوهُ شَيْئاً وَ اللَّهُ عَلى‌ کُلِّ شَيْ‌ءٍ قَدِيرٌ (39) چون حق تعالى در اين آيه شريفه مؤمنان را ترغيب فرمود به جهاد، بعد از آن ترهيب فرمايد ايشان را: إِلَّا تَنْفِرُوا يُعَذِّبْکُمْ عَذاباً أَلِيماً: اگر نرويد به حربى که پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله شما، به آن امر نمايد، و متقاعد شويد عذاب فرمايد خداى متعال شما را عذابى دردناک در آخرت. بنا بقولى در دنيا، چنانچه از ابن عباس نقل شده که به سبب تکاهل آنان باران قطع گرديد از ايشان. نزد بعضى تهديد است به تمام اقسام از عذاب آخرت و قطع منافع آخرت. وَ يَسْتَبْدِلْ قَوْماً غَيْرَکُمْ‌: و تبديل فرمايد بجاى شما گروهى را غير شما که تخلف ننمايند از جهاد. نزد سعيد بن جبير، قوم فارس بودند. و نزد ابى روق، اهل يمن. و نزد جبائى کسانيند که بعد از نزول اين آيه مسلمان شدند. وَ لا تَضُرُّوهُ شَيْئاً: و ضرر نرسانيد به قعود خود چيزى را، به ساحت قدس الهى زيرا ج5، ص 91 ذات حق تعالى غنى على الاطلاق و محتاج نيست به کسى و چيزى. يا ضرر نزنيد به حضرت نبوى صلّى اللّه عليه و آله چيزى را، زيرا حق تعالى عاصم و حافظ او است از اعداء، و ناصر او به امداد ملائکه، يا قوم ديگر از مؤمنين. وَ اللَّهُ عَلى‌ کُلِّ شَيْ‌ءٍ قَدِيرٌ: و حق تعالى بر هر چيزى قادر است، پس بر عذاب شما و استبدال شما و نصرت رسولش، بى‌شما قادر خواهد بود. آيه شريفه وعيد شديد و تهديد شديدى است براى متخلفين از جهاد راه خدا.