اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
قُل هَل تَرَبَّصُون‌َ بِنا إِلاّ إِحدَي الحُسنَيَين‌ِ وَ نَحن‌ُ نَتَرَبَّص‌ُ بِکُم أَن يُصِيبَکُم‌ُ اللّه‌ُ بِعَذاب‌ٍ مِن عِندِه‌ِ أَو بِأَيدِينا فَتَرَبَّصُوا إِنّا مَعَکُم مُتَرَبِّصُون‌َ (52)
بگو اي رسول محترم باين منافقين که شما در حق ما مسلمين مجاهدين چه گمان مي‌بريد و انتظار داريد يکي از دو احتمال بيشتر در حق ما نميرود يا فتح و فيروزي نصيب ما ميشود که موجب عظمت اسلام و ترويج شعائر ديني و پيشرفت کلمه حق است بسيار خوب است يا شهادت در راه حق و في سبيل اللّه آنهم بسيار مقام بلندي است که دائما آرزوي مؤمنين است چه اندازه در ادعيه دارد (و قتلا في سبيلک فوفّق لنا) و اما در حق شماها هم دو احتمال ميدهيم و دو انتظار داريم يکي آنکه بدست ما کشته شويد و اسير گرديد يا بعذاب الهي و اسفل درکات جهنم معذّب شويد پس شما انتظار بکشيد ما هم با شما انتظار ميکشيم.
قُل هَل تَرَبَّصُون‌َ بِنا إِلّا إِحدَي الحُسنَيَين‌ِ اما آنچه مطلوب شما است که ما در موقع جهاد کشته شويم بر ما هيچگونه ضرر و عيب و نقصي ندارد زيرا ما حيات دائمي ابدي را دست آورده‌ايم وَ لا تَحسَبَن‌َّ الَّذِين‌َ قُتِلُوا فِي سَبِيل‌ِ اللّه‌ِ أَمواتاً بَل أَحياءٌ عِندَ رَبِّهِم يُرزَقُون‌َ آل عمران آيه 163، بلکه ابدان طيبه آنها در قبور تر و تازه تا قيامت باقي است چنانچه معويه ملعون ببهانه اينکه قناتي براي مدينه احداث کند از طريق احد که قبور شهداء احد را از بين ببرد موقعي که رسيد بقبر يکي از آنها ديدند تر و تازه است لذا ناچار منصرف شد، و شاه اسماعيل صفوي براي تعمير قبر حرّ رضوان اللّه عليه ديدند بدنش تر و تازه و دستمالي که حضرت ابي عبد اللّه عليه السّلام بر سر آن بسته بود طمع کرد چون باز کردند خون تازه جاري شد و همين است فرمايش سر مطهر ابي عبد اللّه صلوات اللّه عليه بابن وکيده بالاي نيزه
( يا بن وکيده (اما علمت انّا معاشر الأئمة احياء عند ربّنا نرزق)
و اما آنچه دماغ شما را بخاک ميمالد و فتح و فيروزي نصيب ما ميشود آنهم اولا ثواب
جلد 8 - صفحه 239
مجاهدين را درک کرده‌ايم چنانچه ميفرمايد فَضَّل‌َ اللّه‌ُ المُجاهِدِين‌َ عَلَي القاعِدِين‌َ أَجراً عَظِيماً دَرَجات‌ٍ مِنه‌ُ وَ مَغفِرَةً وَ رَحمَةً الاية نساء آيه 97 و 98. و ثانيا نصرت دين خدا کرده‌ايم و شرک و کفر را پايمال نموده‌ايم و اطاعت امر خدا و رسول نموده‌ايم و فوائد و غنائم زيادي بدست آورده‌ايم اينست حال ما.
و اما شما منافقين وَ نَحن‌ُ نَتَرَبَّص‌ُ بِکُم أَن يُصِيبَکُم‌ُ اللّه‌ُ بِعَذاب‌ٍ مِن عِندِه‌ِ اگر بهمين حال نفاق بدرک واصل شويد چنانچه ميفرمايد إِن‌َّ المُنافِقِين‌َ فِي الدَّرک‌ِ الأَسفَل‌ِ مِن‌َ النّارِ نساء آيه 144، و اگر نفاق خود را ظاهر کرديد يا ظاهر شد ما مأموريم که شما را بدرک واصل کنيم چنانچه ميفرمايد يا أَيُّهَا النَّبِي‌ُّ جاهِدِ الکُفّارَ وَ المُنافِقِين‌َ وَ اغلُظ عَلَيهِم وَ مَأواهُم جَهَنَّم‌ُ وَ بِئس‌َ المَصِيرُ همين سوره آيه 74 و اينست معناي أَو بِأَيدِينا فَتَرَبَّصُوا شما انتظار داشته باشيد در حق ما إِنّا مَعَکُم مُتَرَبِّصُون‌َ در حق شما.