اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
33
کَالَّذِين‌َ مِن قَبلِکُم کانُوا أَشَدَّ مِنکُم قُوَّةً وَ أَکثَرَ أَموالاً وَ أَولاداً فَاستَمتَعُوا بِخَلاقِهِم فَاستَمتَعتُم بِخَلاقِکُم کَمَا استَمتَع‌َ الَّذِين‌َ مِن قَبلِکُم بِخَلاقِهِم وَ خُضتُم کَالَّذِي خاضُوا أُولئِک‌َ حَبِطَت أَعمالُهُم فِي الدُّنيا وَ الآخِرَةِ وَ أُولئِک‌َ هُم‌ُ الخاسِرُون‌َ (69)
مثل کساني از کفار که قبل از شما بودند و آنها از شما قوّتشان شديدتر بود و اموال و اولاد آنها بيشتر پس استمتاع کردند و بهره برداري و شهوت‌راني کردند بآنچه از صفات و اخلاق رذيله که در آنها بود و شما هم بهره‌برداري کرديد بشهوات خود مثل آنها که بهره‌برداري کردند بخلاق خود و صفات خبيثه و اخلاق رذيله و هوي‌پرستي فرو رفتيد شما در معاصي و اعمال سيّئه مثل آنکه آنها فرو رفتند اينها از بين رفت اعمالشان در دنيا و آخرت و اينها خود آنها زيانکار بودند و جز خسارت چيزي نبردند.
کَالَّذِين‌َ مِن قَبلِکُم خداوند تشبيه ميفرمايد حال کفار در عصر حضرت رسالت صلّي اللّه عليه و آله و سلّم را بکفار در اعصار انبياء سلف نوح، هود، صالح، ابراهيم، لوط،
جلد 8 - صفحه 264
شعيب، موسي و غير اينها. سپس حال کفار اعصار سابقه را بيان ميفرمايد که از شما قوت و قدرت و تمکن آنها بيشتر و بالاتر بود و بعذاب الهي هلاک شدند غرق، ريح، صيحه، سائقه، خسف کانُوا أَشَدَّ مِنکُم قُوَّةً کجا قوت و قدرت و تمکن شما بپايه قدرت نمرود و شدّاد و فرعون ميرسد که دعوي خدايي کردند و خواستند با خدا جنگ کنند وَ أَکثَرَ أَموالًا وَ أَولاداً سلطنت دنيا را اشغال کردند و تمام خلق را بنده خود نمودند و عدّه خود را زياد کردند.
فَاستَمتَعُوا بِخَلاقِهِم اخلاق رذيله کبر و نخوت، حرص و شهوت، جهل و حماقت، ظلم و معصيت آنها را وادار کرد بطغيان و سرکشي و شهوت‌راني و فسق و فجور و هواپرستي فَاستَمتَعتُم بِخَلاقِکُم شما هم پيروي آنها را کرديد و آنچه که نبايد بجا آورديد کَمَا استَمتَع‌َ الَّذِين‌َ مِن قَبلِکُم طابق النعل بالنعل هر غلطي از کفر و شرک و فسق و فجور و ظلم و تعدي که آنها داشتند گذاشتند و رفتند و شما برداشتيد و شما هم ميگذاريد و ميرويد.
وَ خُضتُم کَالَّذِي خاضُوا و فرو رفتن شما در معاصي بعين مثل فرو رفتن آنها است ولي غافل از اينکه چه نتيجه بردند شما متنبّه شويد.
أُولئِک‌َ حَبِطَت أَعمالُهُم اگر عمل خيري از آنها صادر شده باشد از بدني احساني بي‌اثر بود چون کافر و مشرک بودند فِي الدُّنيا وَ الآخِرَةِ نه در دنيا بر آنها ثمره داشته و نه در آخرت ثوابي دارند.
وَ أُولئِک‌َ هُم‌ُ الخاسِرُون‌َ عمر گرانبهاي خود را بباد فنا دادند و عذاب دنيوي و اخروي را بر خود خريدند.
265