تفسیر روان جاوید

تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى) وَ لَئِنْ أَتَيْتَ الَّذِينَ أُوتُوا الْکِتابَ بِکُلِّ آيَةٍ ما تَبِعُوا قِبْلَتَکَ وَ ما أَنْتَ بِتابِعٍ قِبْلَتَهُمْ وَ ما بَعْضُهُمْ بِتابِعٍ قِبْلَةَ بَعْضٍ وَ لَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْواءَهُمْ مِنْ بَعْدِ ما جاءَکَ مِنَ الْعِلْمِ إِنَّکَ إِذاً لَمِنَ الظَّالِمِينَ (145) ترجمه‌ و هر آينه اگر بياورى آنانرا که داده شدند کتاب را هر دليلى پيروى نميکنند قبله تو را و نه تو پيروى کننده باشى قبله آنانرا و نه برخى از ايشان پيروى کننده باشند قبله برخى را و هر آينه اگر پيروى کنى خواهشهاى آنرا پس از آنچه آمد تو را از دانش همانا تو آنگاه از ستمکارانى. تفسير آيت برهان و دليل است و اينکه پيروى نميکنند هيچ حجت و دليلى را براى آنست که معاندند و بينه و برهان از براى معاند ثمرى ندارد و پيغمبر (ص) هم که نبايد تبعيت از آنها نمايد و نخواهد نمود و الا عبادت خدا را بدلخواه آنها نموده است و هر فرقه از آنها هم تعصباتى در عقائد باطله خود دارند که تبعيت از يکديگر نمى- کنند و بر فرض محال اگر پيغمبر (ص) متابعت هواى نفس آنها را نمايد بعد از حکم الهى بتعيين قبله هر آينه ستم نموده بخود و امتش و ممکن است خطاب ظاهرا متوجه پيغمبر (ص) باشد ولى مقصود بخطاب امّت باشند (از قبيل در بتو ميگويم ديوار تو گوش کن) که معمول در کلام الهى است يعنى اگر امّت تو متابعت آنها را نمايند هر آينه از ستمکارانند و تأکيدات متواليه در جمله اخيره براى تهديد بر ميل بباطل و تأکيد از ثبات بر حق و تشديد تعظيم قبله و تحريص بر اتباع اصفيا و تحذير از متابعت هوا و استعظام مخالفت انبيا است.