تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) وَ لَئِنْ أَذَقْنَا الْإِنْسانَ مِنَّا رَحْمَةً ثُمَّ نَزَعْناها مِنْهُ إِنَّهُ لَيَؤُسٌ کَفُورٌ «9» بعد از آن حق تعالى اخبار فرمايد از حال انسان در ناسپاسى و کفران به مقابل اعطاء نعم و احسان. وَ لَئِنْ أَذَقْنَا الْإِنْسانَ‌: و به خدا قسم اگر هر آينه بچشانيم و برسانيم و عطا کنيم انسان را به فضل و احسان، مِنَّا رَحْمَةً: از خزائن نامتناهى خود نعمتى را از صحت روح و جسم و وسعت مال و اولاد و امنيت جان و غيره، از نعمتهاى دنيائى که به شمار نيايد؛ ثُمَّ نَزَعْناها مِنْهُ‌: پس سلب کنيم آن نعمت را از انسان به حکمت و مصلحتى که در گرفتن آن است؛ إِنَّهُ لَيَؤُسٌ کَفُورٌ: به درستى که انسان در چنين حالى به سبب سوء اعتقادش هر آينه عادتش نوميدى و ناسپاسى باشد. «1» تبصره: مراد از انسان در اين آيه شريفه، کافر مى‌باشد به چند وجه: اول- آنکه در مفرد محلّى به (الف و لام) اصل آن است که حمل بر معهود سابق شود اگر مانعى نباشد. و در اينجا مقتضى، موجود؛ و مانع، مفقود است. پس واجب است حمل بر معهود، و آن کافر مذکوره آيه قبل خواهد بود. «1» در مدرک سابق آمده. جلد 6 - صفحه 29 دوم- آن که صفات مزبوره نااميدى و کفر شايسته و سزاوار نيست مگر کافر را. اما اول بجهت فرمايش الهى: «إِنَّهُ لا يَيْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللَّهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْکافِرُونَ». اما وصف دوم به سبب صريح بودن.