تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
مَنْ کانَ يُرِيدُ الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زِينَتَها نُوَفِّ إِلَيْهِمْ أَعْمالَهُمْ فِيها وَ هُمْ فِيها لا يُبْخَسُونَ «15»
بعد از آن تهديد و توعيد فرمايد کسى را که همّتش مقصور بر زينت دنيا و به سبب عناد و لجاج، معرض از دين باشد: مَنْ کانَ يُرِيدُ الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زِينَتَها:
هر کسى که از پستى همت بخواهد زندگانى دنيا و آرايش آن را، و خوشى و بهجت آن را در مقابل کارهاى نيکوى خود، و نخواهد آخرت و سعادت باقى را. «1» مراد از اين جماعت منافقان يا يهود و نصارى و يا آنکه عام است جميع مردمان را. يعنى: هرکس که اعمال حسنه را وسيله حطام دنياى دنيّه و زينت عاجله آن گرداند، و صرف نظر از رضاى الهى و ثواب اخروى نمايد. نُوَفِّ إِلَيْهِمْ أَعْمالَهُمْ فِيها: وفا و ادا کنيم تامّ و کامل جزاى اعمالشان را در دنيا، از صحت و رياست و وسعت رزق و کثرت اولاد و امنيت بلاد. وَ هُمْ فِيها لا يُبْخَسُونَ: و ايشان در دنيا کم و کاسته نشوند از جهت مزد دنيوى.
حاصل آيه شريفه آنکه: کفار و منافقين و منکرين مبدأ و معاد، آنچه کار خير نمايند در دنيا از احسان به فقرا و صله رحم و حفر قنوات و ايجاد نهرها و احداث پلها و تعمير جادهها و غيره، نظر به اينکه خداوند منّان عمل هيچ عاملى را ضايع نفرمايد و به سبب کفرشان در آخرت نصيبى نخواهند داشت؛ لذا جزاى آنها را از نعم دنيا به آنها عطا فرمايد کاملا. نزد بعضى مراد اهل ريا هستند «2»،
«1» تفسير مجمع ج 5 ص 148.
«2» مصدر سابق.
جلد 6 - صفحه 38
زيرا کسى که عمل خيرى نمايد به قصد ريا، نمىباشد براى عمل او ثوابى در آخرت. در کافى شريف به حذف اسانيد از على بن سالم گويد: شنيدم حضرت صادق عليه السّلام فرمود: قال اللّه عزّ و جلّ: انا خير شريک، من اشرک معى غيرى فى عمل عمله لم اقبله الّا ما کان خالصا. فرمود خداى عز و جل: من خوب شريکى هستم، زيرا ذات اقدسش غنى على الاطلاق است و قبول شرکت، کسى نمايد که محتاج باشد. يا آنکه محسن باشد به شرکاء و واگذارد عمل را به آنان. لذا فرمايد: کسى که شريک نمايد غير را با من در عملى که بجا آورد، قبول ننمايم آن را مگر خاصّ و خالص باشد. «1»