اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
أُولئِک‌َ الَّذِين‌َ خَسِرُوا أَنفُسَهُم وَ ضَل‌َّ عَنهُم ما کانُوا يَفتَرُون‌َ «21»
اينها کساني هستند که بخسران انداختند نفوس خود را و از دست آنها رفت و مفقود شد از آنها آنچه را که بودند افتراء ميزدند و دروغ بخدا بسته بودند اولئک همان کفار و معاندين و مبدعين و منکرين و ظالمين که قبلا بيان فرموده الَّذِين‌َ خَسِرُوا أَنفُسَهُم خسران سرمايه از دست دادن است و باصطلاح ورشکست شدن و کلّي مديون ديگران شدن، سرمايه اينها عمر دنيا بود، تجارت آنها اعمال عبادي و تحصيل اخلاق و تکميل عقائد، اعضاء تجارتخانه اعضاء بدن چشم و گوش و ساير اعضاء، رئيس تجارتخانه نفس ناطقه، منافع تجارتخانه مثوبات اخروي، اينها سرمايه عمر را که بباد دادند و رفتند نه تحصيل اخلاق و نه عمل صالح و نه عقيده حقّه بعلاوه زيان بردند بواسطه کفر و معاندت و بدعت و انکار ضروري و اعمال سيئه و اخلاق رذيله چه خسرانيست بالاتر از اينکه.
وَ ضَل‌َّ عَنهُم ما کانُوا يَفتَرُون‌َ ضل‌ّ بمعني گم شدن و مفقود شدن و از دست دادن است ما کانوا يفترون از بتها و کساني را که متابعت ميکردند و اعمالي را که بجا ميآوردند و همه را نسبت بخدا ميدادند و ميگفتند خدا امر فرمود بپرستش بت و متابعت دعات باطله و ارتکاب اعمال سيّئه چنانچه ميگفتند ما نَعبُدُهُم إِلّا لِيُقَرِّبُونا إِلَي اللّه‌ِ زُلفي زمر آيه 4 وَ إِذا فَعَلُوا فاحِشَةً قالُوا وَجَدنا عَلَيها آباءَنا وَ اللّه‌ُ أَمَرَنا بِها اعراف آيه 27، و گفتند اجماع شد بر خلافت ابي بکر و او تعيين کرد خلافت عمر را و بشوري خلافت عثمان ثابت شد و بقهر و غلبه خلافت بني اميه
جلد 11 - صفحه 31
و بني العباس و نص‌ّ فرمايشات رسول صلّي اللّه عليه و آله و سلّم و آيات قرآنيه و ادله عقليه را تماما دور انداختند، فرداي قيامت تمام اينها را مفقود ميکنند مگر در قعر جهنم اگر خدمت آنها برسند.