مَغَانِم

تکرارها: ۴

=== قاموس قرآن === (بر وزن فلس و قفل) و غنیمت هم به معنی غنیمت جنگ است و هم به معنی هر فایده. و معنی اول از مصادیق معنای دوم است پس آن یک معنی بیشتر ندارد و آن هر فایده است اینک اقوال بزرگان در معنی آن: راغب گوید: غُنْم (بر وزن قفل) در اصل دست یافتن به گوسفند است سپس در هر دست یافته به کار رفته خواه از دشمن باشد یا غیر آن. قاموس آن را فیی‏ءِ و رسیدن به شی‏ء بدون مشقت گفته است ظاهراً مرادش از «فیی‏ء» غنیمت است گرچه فیی‏ء غنائم بعد از چنگ است. در اقرب الموارد آمده: غنیمت آن است که از محاربین در حال جنگ گرفته شود و هر شی‏ء به دست آمده غنم، مغنم و غنیمت نامیده می‏شود. طبرسی رحمه‏اللَّه در ذیل آیه «وَاَعْلَمُوا اَنَّما غَنِمْتُمْ...» در بیان «اللغة» آن را غنیمت جنگی گفته در ذیل «المعنی» فرموده: در عرف لغت به هر فائده غنم وغنیمت گفته می‏شود. در المنار ذیل آیه فوق گفته: غنم، مغنم و غنیمت در لغت چیزی است که به دست انسان بی مشقت آید چنانکه قاموس گفته. سپس به قید «مشقت» اشکال کرده که در موارد غنیمت صادق نیست و بعد گفته: متبادر از استعمال این است که غنیمت و غنم آن چیزی است که انسان به دست می‏آورد بی آنکه مالی و غیره درباره آن بذل کند. خلاصه آنکه: غنیمت در اصل به معنی کل فائده است. [نساء:94]. در کل فائده است چنانکه طبرسی آن را فواضل نمت‏ها و رزق گفته است. ایضاً در المنار رزق و فواضل نعمت گفته است. [انفال:41]. بدانید آنچه فائده برده‏اید از چیزی، پنج یک آن برای خدا و رسول و قریب رسول (امام که ذی‏القربی مفرد است) و یتیمان و مسکینان و ابن سبیل است، اگر به خدا و به آنچه روز فرقان (روز بدر) و روزی که دو گروه مسلمان و مشرک با هم ملاقات کردند، ایمان دارید. ظهور آیه می‏رساند که خمس یک حکم تشریعی ابدی است در هر فائده که به انسان می‏رسد خواه به وسیله جنگ باشد یا غیر آن و اینکه مورد نزول آیه غنائم جنگی است مخصص آن نمی‏تواند باشد بلکه مورد سبب نزول حکم کلی است که مورد یکی از مصادیق آن است. لذا ائمه اهل بیت علیهم السلام آن را کل فائده فرموده و فوائده هفتگانه را: غنائم جنگی، ارباح مکاسب، زمینی که ذمی از مسلمان خریده، معدن، گنج، مال مختلط به حرام و آنچه با غواصی به دست آید، از آن شمرده‏اند شیخ علیه الرحمة در استبصار باب وجوب الخمس از امام صادق «علیه‏السلام» نقل کرده که راوی از آیه «وَاعْلَمُوا اَنَّما غَنِمْتُمْ مِنْ شَیْ‏ءٍ فَاَنَّ لِلَّهِ خُمْسَهُ وَ لِلرَّسُولِ» امام فرمود: «هِیَ وَاللَّهِ اَلْاِفادَةُ یَوْماً بِیَوْمٍ...» این روایت در کافی نیز نقل شده است و در کافی از سماعة نقل شده که از ابوالحسن «علیه‏السلام» (امام کاظم) سؤال کردم از خمس فرمود: «فی کُلِّ ما اَفادَ النَّاسُ مِنْ قَلیلٍ اَوْکَثیرٍ». بقیه سخن در «خمس» دیده شود. مغانم: جمع مغنم به معنی غنیمت است [فتح:19]. مغانم چهار بار در قرآن مجید آمده است: [نساء:94]، [فتح:15-19-20]. ظاهراً جز آیه نساء همه دباره غنائم جنگی‏اند.
۰۱۲۳۱۳۵۷۹۱۱۱۳۱۵۱۷۱۹۲۱۲۳سال ۱: ۰سال ۲: ۰سال ۳: ۰سال ۴: ۰سال ۵: ۰سال ۶: ۰سال ۷: ۰سال ۸: ۰سال ۹: ۰سال ۱۰: ۰سال ۱۱: ۰سال ۱۲: ۰سال ۱۳: ۰سال ۱۴: ۰سال ۱۵: ۰سال ۱۶: ۰سال ۱۷: ۰سال ۱۸: ۰سال ۱۹: ۳سال ۲۰: ۱سال ۲۱: ۰سال ۲۲: ۰سال ۲۳: ۰
نساء · ۹۴

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا ضَرَبْتُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَتَبَيَّنُوا وَلَا تَقُولُوا لِمَنْ أَلْقَىٰ إِلَيْكُمُ السَّلَامَ لَسْتَ مُؤْمِنًا تَبْتَغُونَ عَرَضَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا فَعِندَ اللَّهِ مَغَانِمُ كَثِيرَةٌ كَذَٰلِكَ كُنتُم مِّن قَبْلُ فَمَنَّ اللَّهُ عَلَيْكُمْ فَتَبَيَّنُوا إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرًا

ای کسانی که ایمان آورده‌اید! هنگامی که در راه خدا گام می‌زنید (و به سفری برای جهاد می‌روید)، تحقیق کنید! و بخاطر اینکه سرمایه ناپایدار دنیا (و غنایمی) به دست آورید، به کسی که اظهار صلح و اسلام می‌کند نگویید: «مسلمان نیستی» زیرا غنیمتهای فراوانی (برای شما) نزد خداست. شما قبلاً چنین بودید؛ و خداوند بر شما منّت نهاد (و هدایت شدید). پس، (بشکرانه این نعمت بزرگ،) تحقیق کنید! خداوند به آنچه انجام می‌دهید آگاه است.

فتح · ۱۵

سَيَقُولُ الْمُخَلَّفُونَ إِذَا انطَلَقْتُمْ إِلَىٰ مَغَانِمَ لِتَأْخُذُوهَا ذَرُونَا نَتَّبِعْكُمْ يُرِيدُونَ أَن يُبَدِّلُوا كَلَامَ اللَّهِ قُل لَّن تَتَّبِعُونَا كَذَٰلِكُمْ قَالَ اللَّهُ مِن قَبْلُ فَسَيَقُولُونَ بَلْ تَحْسُدُونَنَا بَلْ كَانُوا لَا يَفْقَهُونَ إِلَّا قَلِيلًا

هنگامی که شما برای به دست آوردن غنایمی حرکت کنید، متخلّفان (حدیبیّه) می‌گویند: «بگذارید ما هم در پی شما بیائیم، آنها می‌خواهند کلام خدا را تغییر دهند؛ بگو: «هرگز نباید بدنبال ما بیایید؛ این گونه خداوند از قبل گفته است!» آنها به زودی می‌گویند: «شما نسبت به ما حسد می‌ورزید!» ولی آنها جز اندکی نمی‌فهمند!

فتح · ۱۹

وَمَغَانِمَ كَثِيرَةً يَأْخُذُونَهَا وَكَانَ اللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا

و (همچنین) غنایم بسیاری که آن را به دست می‌آورید؛ و خداوند شکست ناپذیر و حکیم است!

فتح · ۲۰

وَعَدَكُمُ اللَّهُ مَغَانِمَ كَثِيرَةً تَأْخُذُونَهَا فَعَجَّلَ لَكُمْ هَٰذِهِ وَكَفَّ أَيْدِيَ النَّاسِ عَنكُمْ وَلِتَكُونَ آيَةً لِّلْمُؤْمِنِينَ وَيَهْدِيَكُمْ صِرَاطًا مُّسْتَقِيمًا

خداوند غنایم فراوانی به شما وعده داده بود که آنها را به دست می‌آورید، ولی این یکی را زودتر برای شما فراهم ساخت؛ و دست تعدّی مردم [= دشمنان‌] را از شما بازداشت تا نشانه‌ای برای مؤمنان باشد و شما را به راه راست هدایت کند!