اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ مِن آياتِهِ خَلقُ السَّماواتِ وَ الأَرضِ وَ اختِلافُ أَلسِنَتِکُم وَ أَلوانِکُم إِنَّ فِي ذلِکَ لَآياتٍ لِلعالِمِينَ «22»
و از جمله آيات الهيه خلقت آسمانها و زمين است و اختلاف زبانها و رنگها، بدرستي که در اينکه، آياتي است براي کساني که علم دارند،
جلد 14 - صفحه 376
وَ مِن آياتِهِ خَلقُ السَّماواتِ وَ الأَرضِ مکرر بيان شده که عقيده حکماء قديم اينکه بود که هفت آسمان را مرکز سيارات سبع: قمر، عطارد، زهره، شمس، مريخ، مشتري، زحل دانسته و فلک هشتم را کرسي مرکز ساير کواکب که ثوابت نام نهاده و فلک نهم عرش را غير مکوکب و اينها را مثل توهاي پياز و گفتند دور زمين ميگردند و اينکه عقيده فسادش امروز ظاهر شده که زمين دور خود ميگردد بحرکت وضعي، تشکيل شب و روز ميدهد، و دور شمس ميگردد بحرکت انتقالي، تشکيل سال و ماه ميدهد و تمام اينکه کواکب کراتي هستند در جو فضا و تمام در طبقه اولي هستند به دليل زَيَّنَّا السَّماءَ الدُّنيا بِزِينَةٍ الکَواکِبِ و طبقات بالا را غير از خدا نميداند فقط مرکز ملائکه است و اما زمين روي آب است و يک ربع آن از آب خارج است که ربع مسکونش گويند و باکره آب در وسط هوا هستند و قدرت نمايي حق در اينکه خلقت بسيار است.
و از جمله آيات الهي وَ اختِلافُ أَلسِنَتِکُم حتي زبان شهرستانها و دهات، حتي به اختلاف زبان غير بالغ، جوان، پير، زن و مرد، که انسان تشخيص ميدهد چه رسد بعرب و عجم و ترک و ممالک خارجه با اينکه تمام بشر، و از يک جنس هستند.
و همچنين وَ أَلوانِکُم سياه، سفيد، سرخ و زرد بلکه اشکال که اگر دقت کنيد دو فرد که از همه جهات شبيه يکديگر باشند، نيست، و لو دو برادر يا پدر و پسر، مادر و دختر، دو خواهر يا اينکه در تمام اعضاء متشاکل باشند لکن إِنَّ فِي ذلِکَ لَآياتٍ لِلعالِمِينَ علماء اهل معرفت درک ميکنند و پي بقدرت پروردگار ميبرند اما نادانان حمل بر طبيعت ميکنند و ابدا متنبه نميشوند.