تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
فَإِنَّکَ لا تُسْمِعُ الْمَوْتى وَ لا تُسْمِعُ الصُّمَّ الدُّعاءَ إِذا وَلَّوْا مُدْبِرِينَ (52)
فَإِنَّکَ لا تُسْمِعُ الْمَوْتى: پس بدرستى که تو سخن نتوانى شنوانى مردگان را، يعنى اين کافران به جهت سدّ مشاعر خود از حق، به سوء اختيار در حکم مردگانند. وَ لا تُسْمِعُ الصُّمَّ الدُّعاءَ: و نمىتوانى بشنوانى کران را خواندن، إِذا وَلَّوْا مُدْبِرِينَ: چون برگردند از خواننده در حالى که پشت کننده و فرار نمايندهاند از متکلمى که هادى ايشان است به سبيل رشاد و راه حق. قيد تولى و ادبار براى تأکيد حکمت و استحاله استماع است، و کاشف از نهايت اعراض آنان؛ يعنى کرى که مقبل باشد، اگرچه نمىشنود اما به سبب حرکات لب و دهان و اشاره سر و دست چيزى در مىيابد؛ اما کرى که پشت بر متکلم دارد از اين مقدار احساس و ادراک نيز محروم است.
جلد 10 - صفحه 319