اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَيَومَئِذٍ لا يُعَذِّب‌ُ عَذابَه‌ُ أَحَدٌ «25» وَ لا يُوثِق‌ُ وَثاقَه‌ُ أَحَدٌ «26»
اينکه دو آيه را مفسرين سه نحو تفسير کردند:
نحوه اولي: اينکه احدي هر چه عذاب کند و حبس کند. بپايه عذاب الهي و حبس او نميرسد چنانچه ميفرمايد: إِن‌َّ عَذابِي لَشَدِيدٌ ابراهيم آيه 7، و ميفرمايد:
إِن‌َّ بَطش‌َ رَبِّک‌َ لَشَدِيدٌ بروج آيه 12. و غير اينها از آيات ميفرمايد: خُذُوه‌ُ فَغُلُّوه‌ُ ثُم‌َّ الجَحِيم‌َ صَلُّوه‌ُ ثُم‌َّ فِي سِلسِلَةٍ ذَرعُها سَبعُون‌َ ذِراعاً فَاسلُکُوه‌ُ الحاقة آيه 30.
نحوه ثانية: اينکه عذاب هر کسي را بخود او ميکنيم بديگري عذاب نميکنيم:
کُل‌ُّ نَفس‌ٍ بِما کَسَبَت رَهِينَةٌ هر کسي گرفتار عمل خويش است.
نحوه ثالثة: اينکه عذابي که باو ميکنيم باحدي نميکنيم که از تمام اهل عذاب عذاب او شديدتر است و اينکه معني اقرب بذهن است بلکه از اخبار هم استفاده ميشود چنانچه از شرف الدين نجفي قال:
(روي عمر بن اذينة عن معروف بن خربوذ قال:
قال لي ابو جعفر (ع): يا بن خربوذ أ تدري ما تأويل هذه الايه: فيومئذ لا يعذب عذابه أحد و لا يوثق وثاقه أحد!- قلت: لا قال: هو الثاني».
اقول: ممکن است از آيات شريفه قرآن هم اينکه معني را استفاده کرد زيرا ميفرمايد: إِن‌َّ المُنافِقِين‌َ فِي الدَّرک‌ِ الأَسفَل‌ِ مِن‌َ النّارِ وَ لَن تَجِدَ لَهُم نَصِيراً نساء آيه
جلد 18 - صفحه 113
135. و اشد المنافقين او است که يکي از اصحاب تابوت است چهارده نفر هفت از سابقين مثل قابيل و پي کننده ناقه صالح و شداد و نمرود و فرعون و هامان و قارون و هفت از لاحقين و در ميانه اينکه چهارده نفر او از همه سخت‌تر است.