اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ما جَعَل‌َ اللّه‌ُ لِرَجُل‌ٍ مِن قَلبَين‌ِ فِي جَوفِه‌ِ وَ ما جَعَل‌َ أَزواجَکُم‌ُ اللاّئِي تُظاهِرُون‌َ مِنهُن‌َّ أُمَّهاتِکُم وَ ما جَعَل‌َ أَدعِياءَکُم أَبناءَکُم ذلِکُم قَولُکُم بِأَفواهِکُم وَ اللّه‌ُ يَقُول‌ُ الحَق‌َّ وَ هُوَ يَهدِي السَّبِيل‌َ «4»
قرار نداده خداوند از براي رجلي دو قلب در داخل او و قرار نداده زنهاي شما را که با آنها ظهار ميکنيد و مي‌گوييد «انت علي کظهر امي» مادرهاي شما و قرار نداده پسر خوانده‌هاي شما را پسران شما اينکه مي‌گوييد بدهان خود از پيش خود مي‌گوييد و خداوند آنچه ميفرمايد حق است و او هدايت ميفرمايد راه مستقيم را.
ما جَعَل‌َ اللّه‌ُ لِرَجُل‌ٍ مِن قَلبَين‌ِ فِي جَوفِه‌ِ انسان يک قلب بيشتر ندارد جمع بين ضدين و متناقضين نميتواند بکند ايمان و کفر که بگويد بيک دل مؤمن هستم و بيک دل کافر بين هدايت و ضلالت بين حب و بغض، هم علي را دوست دارم و دوستان او را و هم دوست دارم دشمنان او را هم از موالي او هستم هم از معاندين او.
يا مسلمان باش يا کافر دو رنگي تا بکي || يا حريف کعبه شو يا ساکن بتخانه باش
وَ ما جَعَل‌َ أَزواجَکُم‌ُ اللّائِي تُظاهِرُون‌َ مِنهُن‌َّ أُمَّهاتِکُم. مسئله ظهار در ميانه آنها رواج داشت که موقعي که از زنهاي خود انزجاري پيدا ميکردند به آنها ميگفتند «انت علي کظهر امي» و ديگر حکم مادر بر آنها بار ميکردند و اينکه ظهار اولا در شريعت مطهره حرام است و اگر کرد بايد کفاره ظهار دهد پيش از آنکه نزد آن زن برود و کفاره او عتق رقبه است و اگر متمکن نيست دو ماه پي در پي روزه و اگر نميتواند شصت فقير اطعام کند چنانچه در سوره مجادله آيه 2 الي آيه 5 بيان ميفرمايد:
وَ ما جَعَل‌َ أَدعِياءَکُم أَبناءَکُم بچه‌هايي از سر راه برميداشتند که پدر و مادر آنها معلوم نبود و فرزند خود ميگرفتند و احکام فرزند بر او بار ميکردند چنانچه پيغمبر (ص) زيد را گرفت و فرزند خوانده او بود خداوند ميفرمايد فرزند شما نيست فرزند پدر و مادر خود است و اگر نمي‌شناسيد برادر ديني شما است چنانچه ميفرمايد در آيه بعد که بيايد.
جلد 14 - صفحه 475
ذلِکُم قَولُکُم بِأَفواهِکُم اينکه قول سر زباني شما است مدرکي و دليلي و برهاني بر طبق آن نداريد.
وَ اللّه‌ُ يَقُول‌ُ الحَق‌َّ آنچه ميفرمايد موافق حکمت و مصلحت و بر طبق حق و حقيقت و مطابق با واقع و عين صلاح است.
وَ هُوَ يَهدِي السَّبِيل‌َ راه را کاملا نشان ميدهد راهي که هيچگونه اعوجاجي و خلاف واقعي در او نيست.