اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ما أَنتَ بِنِعمَةِ رَبِّکَ بِمَجنُونٍ «2»
نيستي تو بنعمت پروردگار خود بديوانه و مجنون. اما نعمت پروردگار بوجود مبارک پيغمبر اکرم بسيار است مقام نبوت و رسالت و خاتميت و افضليت و اعطاء کوثر بجميع معاني کوثر حوض کوثر کثرت نسل کثرت علم مقام شفاعت اوصياء طيبين که افضل از تمام انبياء و اوصيا است، امت او افضل تمام امم، کتاب او افضل از تمام کتب، دين او افضل تمام اديان و بالجمله آنچه ممکن بوده خداوند تفضل فرمايد بوجود مقدسش عنايت کرده، آنچه خوبان همه دارند تو تنها داري.
بلکه آنچه ندارند تو دارا هستي. خداوند قسم ياد ميکند بقلم و بما يسطرون که پيغمبر در اينکه شئون مجنون نيست بلکه عقل کل و کل عقل است و اينکه جمله جواب قسم است نظر به اينکه کفار نسبت جنون بحضرت دادند: وَ قالُوا يا أَيُّهَا الَّذِي نُزِّلَ عَلَيهِ الذِّکرُ إِنَّکَ لَمَجنُونٌ حجر آيه 6، و ميفرمايد: أَنّي لَهُمُ الذِّکري وَ قَد جاءَهُم رَسُولٌ مُبِينٌ ثُمَّ تَوَلَّوا عَنهُ وَ قالُوا مُعَلَّمٌ مَجنُونٌ دخان آيه 12 و 13، وَ يَقُولُونَ أَ إِنّا لَتارِکُوا آلِهَتِنا لِشاعِرٍ مَجنُونٍ صافات آيه 35، و شبه اينکه آيه شريفه ميفرمايد: فَذَکِّر فَما أَنتَ بِنِعمَةِ رَبِّکَ بِکاهِنٍ وَ لا مَجنُونٍ طور آيه 29.
و همين نحوي که نسبت جنون بحضرتش دادند نسبتهاي ديگر هم دادند گاهي ساحرش گفتند: گاهي مفتري گاهي گفتند: «تقوله بعض الاقاويل» گاهي گفتند:
إِنَّما يُعَلِّمُهُ بَشَرٌ نحل آيه 105، و همين نسبتها را بساير انبياء هم ميدادند و معجزات آنها را سحر ميشمردند و منشأ آن قساوت قلب و سياهي دل و کبر و نخوت و حب رياست و جاه و دنيا و امثال اينها بود.