اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
خاشِعَةً أَبصارُهُم تَرهَقُهُم ذِلَّةٌ وَ قَد کانُوا يُدعَونَ إِلَي السُّجُودِ وَ هُم سالِمُونَ (43)
زيرا فتاده چشمهاي آنها ذلت و خواري آنها را فرو گرفته و بتحقيق بودند در دنيا که آنها را دعوت بتوحيد و سجده در پيشگاه الهي ميکردند و آنها سالم و متمکن از سجده بودند ولي نخوت و کبر و عناد مانع بود از اينکه سجده کنند بعينه مثل شيطان است که کبر و نخوت او را مانع شد، و در جاي ديگر ميفرمايد: وَ أَنذِرهُم يَومَ الآزِفَةِ إِذِ القُلُوبُ لَدَي الحَناجِرِ کاظِمِينَ مؤمن آيه 18.
خاشِعَةً أَبصارُهُم از شدت احوال روز قيامت که زمين مثل کوره حدادي آتش فور ميزند خورشيد يک ني بالاي سر آنها نورش گرفته ميشود حرارتش ميتابد غل بگردن بسلاسل هفتاد زراعي بسته شدهاند ملائکه غلاظ و شداد با تازيانههاي آتشي و عمود رو بجهنم ميبرند از شدت حول نميتوانند نگاه کنند چشمها فرو افتاده قلبها از جا کنده شده بحنجره رسيده.
تَرهَقُهُم ذِلَّةٌ رهق فرو گرفته شده يعني ذلت و خفت و خواري سر تا پاي آنها
جلد 17 - صفحه 149
را فرو گرفته.
وَ قَد کانُوا يُدعَونَ إِلَي السُّجُودِ که تمام انبياء آمدند مردم را دعوت کردند بتوحيد و سجده در پيشگاه الهي و تسليم اوامر الهي و اجتناب از نواهي و ترک شرک بجميع اقسام شرک ذاتا صفة افعالا عبادة نظرا.
وَ هُم سالِمُونَ متمکن بودند در اطاعت اوامر الهي و امتثال فرمايشات انبياء و لکن مخالفت کردند تا همچو روزي باين بليات دچار شدند و گرفتار.