1- افراد لجوج و حق ستيز و حق گريز، به نوعى مسخ شده‌اند و به جاى حرکت طبيعى مثل خزنده‌ها حرکت مى‌کنند. بَلْ لَجُّوا فِي عُتُوٍّ وَ نُفُورٍ ... مُکِبًّا عَلى وَجْهِهِ
2- راه اسلام، هموار و مستقيم و داراى مقصدى روشن است و اگر امت اسلامى بر اين راه رود، راست قامت و سرافراز است. «يَمْشِي سَوِيًّا عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ»
3- خلقت انسان بسيار مهم است به گونه‌اى که پيامبر مأمور مى‌شود مردم را به مبدأ پيدايش و نعمتهاى نهفته در آن پى در پى هشدار دهد. قُلْ هُوَ الَّذِي أَنْشَأَکُمْ ... قُلْ هُوَ الَّذِي ذَرَأَکُمْ
4- آفرينش خداوند ابتکارى است، نه شبيه سازى از روى نمونه قبلى. «أَنْشَأَکُمْ»
5- خدا همه ابزارهاى شناخت را به انسان عطا فرمود تا با او اتمام حجت کند.
(انسان‌هاى عادى تنها مى‌شنوند و مى‌بينند و عبرت مى‌گيرند امّا انسان‌هاى برتر، مطالبى را از طريق دل دريافت مى‌کنند.) «جَعَلَ لَکُمُ السَّمْعَ وَ الْأَبْصارَ وَ الْأَفْئِدَةَ»
6- شکر خداوند، تنها با زبان نيست بلکه شکر عملى که همان به کارگيرى
«1». کافى، ج 2، ص 423.
جلد 10 - صفحه 161
صحيح نعمت‌ها است، لازم است. «قَلِيلًا ما تَشْکُرُونَ»
7- کسى‌که در آغاز خلقت شما را در زمين و از زمين آفريد، قدرت زنده کردن دوباره شما را نيز دارد. أَنْشَأَکُمْ، ذَرَأَکُمْ ... إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ
8- خداوند در دنيا انسان‌ها را در زمين پخش مى‌کند و در قيامت آنها را جمع مى‌کند. «ذَرَأَکُمْ، تُحْشَرُونَ»