اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
لِکَيلا تَأسَوا عَلي ما فاتَکُم وَ لا تَفرَحُوا بِما آتاکُم وَ اللّه‌ُ لا يُحِب‌ُّ کُل‌َّ مُختال‌ٍ فَخُورٍ «23»
تا غمگين نشويد براي آنچه از شما فوت ميشود و از دست شما ميرود و فرحناک نشويد بآنچه بشما داده ميشود و خداوند دوست نميدارد هر مبتکر فخر کننده را اينکه آيه شريفه در مقام بيان صفت حميده زهد است که انسان بايد علاقه و دلبستگي بدنيا نداشته باشد و تمام آنچه از جانب خداوند متعال ميرسد عين صلاح است در نعم الهيّه شکر گذار باشد و در بليّات صابر، بداند که آنچه اصابه ميکند از بليّات موافق حکمت است غمگين نباشد.
لِکَيلا تَأسَوا عَلي ما فاتَکُم زيرا اينکه بليّات ممکن است باعث کفّاره گناهان باشد يا ارتفاع درجات يا امتحان بندگان يا نعمت است خيال بلا ميکند که ميفرمايد: وَ عَسي أَن تَکرَهُوا شَيئاً وَ هُوَ خَيرٌ لَکُم بقره آيه 213.
جلد 16 - صفحه 438
وَ لا تَفرَحُوا بِما آتاکُم کبر و نخوت و فخر و مباهات باين اموال و اولاد و رياست‌ها و اسم و عنوان فرحناک نشويد زيرا چه بسا بلا و مصيبت است که ميفرمايد: وَ عَسي أَن تُحِبُّوا شَيئاً وَ هُوَ شَرٌّ لَکُم بقره آيه 213 و نيز ميفرمايد:
وَ لا يَحسَبَن‌َّ الَّذِين‌َ کَفَرُوا أَنَّما نُملِي لَهُم خَيرٌ لِأَنفُسِهِم إِنَّما نُملِي لَهُم لِيَزدادُوا إِثماً وَ لَهُم عَذاب‌ٌ مُهِين‌ٌ آل عمران آيه 172.
وَ اللّه‌ُ لا يُحِب‌ُّ کُل‌َّ مُختال‌ٍ فَخُورٍ و کسي که محبوب الهي نباشد بوي سعادت و رستگاري و بهشت به مشامش نمي‌رسد و مخلّد در آتش و جحيم است چنانچه ميفرمايد: فَادخُلُوا أَبواب‌َ جَهَنَّم‌َ خالِدِين‌َ فِيها فَلَبِئس‌َ مَثوَي المُتَکَبِّرِين‌َ نحل آيه 31 و در حديث از پيغمبر اکرم است فرمود:
(لا يشم رائحة الجنة من کان في قلبه حبّة خردل من الکبر)