اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ إِنَّه‌ُ فِي أُم‌ِّ الکِتاب‌ِ لَدَينا لَعَلِي‌ٌّ حَکِيم‌ٌ «4»
و محقا اينکه قرآن در ام الکتاب در نزد ما هر آينه علي‌ّ است و حکيم.
وَ إِنَّه‌ُ فِي أُم‌ِّ الکِتاب‌ِ که لوح محفوظ است چنانچه ميفرمايد بَل هُوَ قُرآن‌ٌ مَجِيدٌ فِي لَوح‌ٍ مَحفُوظٍ- بروج آيه 21 و 22- و نيز ميفرمايد إِنَّه‌ُ لَقُرآن‌ٌ کَرِيم‌ٌ فِي کِتاب‌ٍ مَکنُون‌ٍ لا يَمَسُّه‌ُ إِلَّا المُطَهَّرُون‌َ تَنزِيل‌ٌ مِن رَب‌ِّ العالَمِين‌َ- واقعه آيه 76 الي 79- و مکرر ذکر شده که از براي خداوند دو لوح است. لوح محفوظ که در او ثبت شده آنچه در عالم وقوع پيدا مي‌کند و قابل تغيير نيست و بوجوه و اعتبار تغيير پذير نمي‌شود و ممکن است ملائکه و انبياء و ائمه هدي مشاهده کنند و مس‌ّ نمايند و مطلع شوند که ميفرمايد إِن‌َّ کِتاب‌َ الأَبرارِ لَفِي عِلِّيِّين‌َ وَ ما أَدراک‌َ ما عِلِّيُّون‌َ کِتاب‌ٌ مَرقُوم‌ٌ يَشهَدُه‌ُ المُقَرَّبُون‌َ- مطففين آيه 18 الي 21- و لوح محو و اثبات که بوجوه و اعتبار تغيير مي‌کند و احدي جز ذات اقدس او اطلاع بر آن ندارد که بهر دو لوح اشاره دارد آيه شريفه يَمحُوا اللّه‌ُ ما يَشاءُ وَ يُثبِت‌ُ وَ عِندَه‌ُ أُم‌ُّ الکِتاب‌ِ- رعد آيه 39- و لوح محفوظ را ام الکتاب فرموده براي اينکه تمام کتب آسماني و صحف انبياء سلف و تمام دستورات و وقايع در او ثبت است.
لَدَينا در پيشگاه عظمت پروردگار.
لَعَلِي‌ٌّ حَکِيم‌ٌ اما علوّ رتبه او براي اينکه است که خداوند ابتداء تمام مقدرات!!! ائمه هدي دارند از آنجا اخذ
جلد 16 - صفحه 4
شده و حکيم است چون تمامش موافق حکمت و مصلحت است و در اخبار بسياري داريم که تفسير شده به وجود مبارک امير المؤمنين و آنچه بنظر مي‌آيد و اللّه العالم اينکه آنچه در لوح محفوظ است در لوح سينه امير المؤمنين ثبت است چنانچه خود آن حضرت اشاره فرمود به سينه مبارکه خود و فرمود
«ان هاهنا لعلما جما»
و فرمود اگر نبود آيه شريفه يَمحُوا اللّه‌ُ ما يَشاءُ وَ يُثبِت‌ُ هر آينه خبر مي‌دادم از آنچه واقع مي‌شود تا دامنه قيامت. و فرمود:
«لو کشف الغطاء ما ازددت يقينا».