نکته‌های تفسیر نور

«حميت» به معناى گرمى و داغى است و به خشم و تعصّب شديد نيز اطلاق مى‌شود. تعصّب اگر بر اساس جهالت باشد، نکوهيده ولى اگر بر اساس غيرت دينى و پافشارى بر حق و منطق باشد نيکوست. در ماجراى صلح حديبيّه، حضرت على عليه السلام به فرمان پيامبر صلى الله عليه و آله صلح‌نامه را با «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ»* آغاز کردند، مشرکان گفتند که ما قبول نداريم و حضرت، آن را به‌ جلد 9 - صفحه 142 «بسمک اللهم» تغيير دادند، سپس مشرکان از کلمه «رسول اللّه» ايراد گرفتند که بايد حذف شود. بار ديگر پيامبر صلى الله عليه و آله اين تغيير را با آرامش پذيرفت و لقب «رسول اللّه» را حذف کردند، اين نمونه حميّت مشرکان و نزول سکينه بر پيامبر و يارانش بود. اسلام، با فرهنگ جاهليّت به هر نوعى که باشد مبارزه مى‌کند؛ «ظَنَّ الْجاهِلِيَّةِ» «1»، «تَبَرُّجَ الْجاهِلِيَّةِ» «2» و «حَمِيَّةَ الْجاهِلِيَّةِ» دل انسان، هم مرکز ارتباط با خدا و رشد فضايل است و هم بستر گسترش مفاسد: رشد معنوى: «تَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُمْ بِذِکْرِ اللَّهِ» «3»، «أَنْزَلَ السَّکِينَةَ فِي قُلُوبِ الْمُؤْمِنِينَ» «4» و «فَأَلَّفَ بَيْنَ قُلُوبِکُمْ» «5» گسترش منفى: «سَنُلْقِي فِي قُلُوبِ الَّذِينَ کَفَرُوا الرُّعْبَ» «6»، «يَطْبَعُ اللَّهُ عَلى‌ قُلُوبِ الْکافِرِينَ» «7» و «اشْمَأَزَّتْ قُلُوبُ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ» «8» در حديث مى‌خوانيم که مراد از «کَلِمَةَ التَّقْوى‌» ايمان است. «9»

آیات این صفحه