نکته‌های تفسیر نور

نام «اصحاب الرَّس»، در اين سوره و در سوره فرقان آيه 38 آمده است. «اصحاب رسّ» در يمامه زندگى مى‌کردند و پيامبرى به نام حنظله داشتند که پيامبرشان را تکذيب کرده، او را در چاه انداختند. چون «رَسّ» به معناى چاه مى‌باشد آن قوم را اصحاب رسّ ناميدند. برخى‌ جلد 9 - صفحه 214 آنان را قومى مى‌دانند که درخت صنوبر را معبود خود قرار داده و آن را مى‌پرستيدند. «1» امام صادق عليه السلام در مورد علّت عذاب اصحاب رسّ فرمودند: زنانشان به زنان اکتفا مى‌کردند (و همجنس‌باز بودند). «2» قوم ثمود، قوم حضرت صالح عليه السلام و قوم عاد، قوم حضرت هود عليه السلام است. «ايکه» به معناى بيشه‌زار و جايى است که درختان درهم آمده دارد. اصحاب ايکه، يک گروه از قوم حضرت شعيب بودند که در بيشه‌زارها زندگى مى‌کردند. در سوره حجر و شعراء از آنان نام برده شده است. «تُبّع» لقب پادشاهان يمن است و قوم تُبّع، به گروهى از مردم يمن گفته شده که پيرو پادشاهان خود بوده‌اند. نام آنان در سوره دخان آيه 37 نيز آمده است. در حديث مى‌خوانيم که پادشاه يمن (تبّع) به دو قبيله أوس و خزرج گفت: شما در همين يثرب بمانيد تا پيامبر اسلام مبعوث شود و من هم اگر آن پيامبر را درک کنم، به او خدمت مى‌کنم و با او همراه مى‌شوم. «3» از آنجا که قوم حضرت لوط، همگى از اقوام و خويشان او بودند، لذا قرآن در مورد آنان به «اخوان لوط» تعبير کرده است. «4» البتّه قرآن، پيامبران را برادران مردم مى‌داند و شايد از اين جهت نيز به قوم لوط، برادران او اطلاق شده است.