اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ قَيَّضنا لَهُم قُرَناءَ فَزَيَّنُوا لَهُم ما بَينَ أَيدِيهِم وَ ما خَلفَهُم وَ حَقَّ عَلَيهِمُ القَولُ فِي أُمَمٍ قَد خَلَت مِن قَبلِهِم مِنَ الجِنِّ وَ الإِنسِ إِنَّهُم کانُوا خاسِرِينَ «25»
و حکم کرديم از براي آنها قرينهايي پس زينت دادند آن قرناء از براي آنها آن چه مقابل آنها بود و آنچه خلف و پس از آنها بود و ثابت و محقق شد از براي آنها قولي که در امم سابقه که گذشتند از قبل از اينها از جن و انس محققا آنها بودند خاسر و زيانکار.
وَ قَيَّضنا لَهُم قُرَناءَ چنانچه ميفرمايد: وَ مَن يَعشُ عَن ذِکرِ الرَّحمنِ نُقَيِّض لَهُ شَيطاناً فَهُوَ لَهُ قَرِينٌ الي قوله فَبِئسَ القَرِينُ زخرف آيه 35 قيّضنا يعني ميگماريم از براي آنها قرينهايي که از آنها جدا نميشوند و از رفقاء خصوصي آنها که با هم محشور و مانوس هستند از شياطين جني و انسي و اينکه گماريدن اينها در اثر متابعت آنها و اطاعت آنها است که خطاب بشيطان شد إِنَّ عِبادِي لَيسَ لَکَ عَلَيهِم سُلطانٌ إِلّا مَنِ اتَّبَعَکَ مِنَ الغاوِينَ حجر آيه 42 و قرناء سوء همقطاران که آنها را ميبرند در مراکز فحشاء و مجالس فسق و فجور و شياطين هم اغوي ميکنند آنها را بعقائد باطله و صفات خبيثه و اعمال سيّئه و افعال قبيحه.
فَزَيَّنُوا لَهُم ما بَينَ أَيدِيهِم اعمالي که فعلا مشغول هستند و قبلا مرتکب شدهاند.
وَ ما خَلفَهُم که در مقام هستند انجام دهند بنظر آنها خوب ميآورند و ميگويند ترقي و تعالي و سعادت ما در اينکه است و اما وظايف شرعيه و اعمال عباديه و دعات حقه را بسيار بد ميدانند و مانع از ترقي و سعادت خود مي- پندارند چنانچه امم سابقه هم همين نحو بودند و عاقبت بچه عذابهايي هلاک شدند.
وَ حَقَّ عَلَيهِمُ القَولُ آن عذابهايي که انبياء بآنها وعده ميدادند.
فِي أُمَمٍ قَد خَلَت مِن قَبلِهِم از غرق خسف و صيحه و صاعقه بر اينها هم ثابت و محقق شد.
جلد 15 - صفحه 429
مِنَ الجِنِّ وَ الإِنسِ متعلق بحق عليهم القول است که تمام در عذاب مشترکند چنانچه ميفرمايد: لَأَملَأَنَّ جَهَنَّمَ مِنَ الجِنَّةِ وَ النّاسِ أَجمَعِينَ هود آيه 120.
إِنَّهُم کانُوا خاسِرِينَ در دنيا با هزار حسرت بدرود گفتند و در آخرت با هزار ندامت جهنم رفتند و أيّ خسران اعظم من ذلک.