اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ عَجِبُوا أَن جاءَهُم مُنذِرٌ مِنهُم وَ قال‌َ الکافِرُون‌َ هذا ساحِرٌ کَذّاب‌ٌ «4»
و تعجب ميکنند اينکه مشرکين و کفار اينکه بيايد آنها را انذار کننده از خود آنها و گفتند کافرها اينکه انذار کننده ساحر است و بسيار دروغ‌گو.
جلد 15 - صفحه 211
وَ عَجِبُوا البته کساني که بوي توحيد و رسالت بمشامشان نرسيده و ابا عن حد در شرک و بت‌پرستي از زمان ولادتشان تا زمان موت بودند ببينند يک نفر از جنس خود و فاميل خود و قوم خود دعوت به توحيد ميکند و آلهه آنها را باطل مي‌شمارد و از عذاب الهي تخويف ميکند تعجب ميکنند.
أَن جاءَهُم مُنذِرٌ مِنهُم خداوند براي اينکه که حجت بر خلق تمام شود انبياء را در هر قومي از آن قوم بدوا قرار داد و بلسان آنها که نشناس نباشند چنانچه ميفرمايد وَ ما أَرسَلنا مِن رَسُول‌ٍ إِلّا بِلِسان‌ِ قَومِه‌ِ لِيُبَيِّن‌َ لَهُم- ابراهيم آيه 4- و اولين وظيفه آنها انذار است پس از آن تبشير زيرا تخليه مقدم بر تحليه است اول بايد قلب را از کثافات شرک و کفر و صفات خبيثه و اعمال سيئه پاک کرد سپس بايد محلّي کرد به توحيد و ايمان و صفات حميده و اعمال حسنه:
منظر دل نيست جاي صحبت اغيار || ديو چه بيرون رود فرشته درآيد
و انذار هم مراتبي دارد: اولين مرتبه انذار از اموري است که منشأ خلود در عذاب ميشود مثل شرک و کفر و ضلالت و نفاق و آنچه باعث زوال ايمان ميشود که امير المؤمنين در دعاء کميل عرض ميکند
لکنک تقدست اسماؤک اقسمت ان تملأها من الکافرين و ان تخلد فيها المعاندين
و سرتاسر قرآن انذار است به بيانات مختلفه.
وَ قال‌َ الکافِرُون‌َ الکافرون جمع محلّي به الف و لام است مفيد عموم است شامل تمام کفّار ميشود از زمان آدم ابو البشر تا دامنه قيامت و کافر هم اعم‌ّ است از طبيعي و مشرک و تکذيب
جلد 15 - صفحه 212
انبياء و لو يک نفر از آنها و مبدع و منکر ضروري و منافق.
هذا ساحِرٌ کَذّاب‌ٌ مشار اليه هذا منذر است شامل جميع پيغمبران ميشود که بتمام آنها اينکه نسبت را دادند که ساحر است، در معجزاتي که اقامه ميکند به نوح و هود و صالح و ابراهيم و لوط و شعيب و موسي و عيسي و محمّد (ص) و کذّاب است در دعوت بتوحيد و ايمان و اعمال صالحه.