1- نقل تاريخ نبايد سرگرمى باشد بلکه بايد هدفدار و وسيلهى هوشيارى باشد.
وَ اذْکُرْ ... هذا ذِکْرٌ
2- ذکر، ابعاد مختلفى دارد: قرآن ذکر است، «نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّکْرَ» «1» نماز ذکر است، «أَقِمِ الصَّلاةَ لِذِکْرِي» «2» تاريخ بزرگان نيز ذکر است. «هذا ذِکْرٌ» (تاريخ بزرگان وسيله يادآورى و درس آموزى است).
3- تقوا وسيلهى خوش عاقبتى است. «لِلْمُتَّقِينَ لَحُسْنَ مَآبٍ» (کلمه «مَآبٍ» به معناى مرجع و بازگشت است).
«1». حجر، 9.
«2». طه، 14.
جلد 8 - صفحه 119
4- براى جذب مردم، به کلّى گويى اکتفا نکنيد. (تنها به «لَحُسْنَ مَآبٍ» اکتفا نشده، بلکه به دنبال آن آمده است: جَنَّاتِ عَدْنٍ ...)
5- شناخت تاريخ گذشته و توجّه به جاذبههاى آينده، در گرايش مردم به حقّ مؤثّرند. وَ اذْکُرْ ... لَحُسْنَ مَآبٍ جَنَّاتِ عَدْنٍ
6- انواع نعمت در بهشت جمع است. تعدّد باغها «جَنَّاتِ» ابديّت «عَدْنٍ» سهل الوصول بودن «مُفَتَّحَةً لَهُمُ الْأَبْوابُ» وفور و کثرت «بِفاکِهَةٍ کَثِيرَةٍ»
7- نشانه همسر خوب آن است که به غير شوهر چشم ندوزد. «قاصِراتُ الطَّرْفِ»
8- نعمتهاى بهشتى، هم حساب و کتاب دارد «لِيَوْمِ الْحِسابِ» و هم دائمى است.
«ما لَهُ مِنْ نَفادٍ»
9- معاد، جسمانى است. (تکيه کردن بر تخت، خوردن ميوه، نوشيدن شراب و داشتن همسر، همه و همه نشانه آن است که معاد جسمانى است). «مُتَّکِئِينَ، بِفاکِهَةٍ، شَرابٍ، قاصِراتُ الطَّرْفِ»