اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَخَلَف‌َ مِن بَعدِهِم خَلف‌ٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ وَ اتَّبَعُوا الشَّهَوات‌ِ فَسَوف‌َ يَلقَون‌َ غَيًّا (59)
پس جاي‌گير شدند بعد از آنها جاي گيرهايي که ضايع کردند نماز را و متابعت کردند شهوات نفسانيّه را پس زود باشد که ملاقات کنند غي‌ّ را. فخلف از براي اينکه مادّه اطلاقاتي است، خليفه مخالفت اولاد و احفاد و غير اينها و قدر جامع آنها تبديل شي‌ء به شيئي است تبديل موافقت به مخالفت ذهاب آباء باولاد و احفاد قرني بعد قرني و در اينجا پس از رفتن انبياء و ائمه اطهار يک جماعت اشرار و فسّاق و فجار آمدند.
مِن بَعدِهِم بعد از اهل هدايت و اجتباء «خلف» که اينکه فجّار و اشرار جاي گير آنها شدند در روي زمين. أَضاعُوا الصَّلاةَ اضاعه نماز از بين بردن نماز است، چه ترک نماز باشد يا بتاخير نماز از وقت مقرر او، يا بفقدان شرائط و اجزاء آن به اينکه باطل شود که امروز صد نود افراد مضيّع نماز هستند غير مؤمنين از مخالفين چون ايمان شرط صحت کل‌ّ عبادات است نماز آنها باطل و ضايع است، و در ميان مؤمنين کساني که تقليد نميکنند و احتياط ندارند باطل است عبادات آنها و کساني که مراعات شرائط و اجزاء نميکنند مثل طهارت حدثي و خبثي و اباحه مکان و لباس و موالات و غير اينها.
و بالجمله نماز صحيح بوقت مقرر بسيار قليل است. وَ اتَّبَعُوا الشَّهَوات‌ِ از زنا و لواط و شرب و قمار و ساز و آواز و بي‌حجابي و کسب حرام و هزار گونه معاصي ديگر طبق هواي نفس.
فَسَوف‌َ يَلقَون‌َ غَيًّا غي‌ّ گفتند: بلاهاي دنيويست، و بعضي گفتند: عذاب هاي اخروي است، و بالجمله جامع آنها عقوبات معاصي است در دنيا و آخرت.
461