اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
أَن دَعَوا لِلرَّحمن‌ِ وَلَداً (91)
اينکه به خوانند و دعوي نمايند که از براي خداوند رحمان ولد هست.
توضيح آنکه اصول دين مقدس اسلام و دين حق پنج است، توحيد، عدل، نبوت، امامت، معاد. و اصل اولي توحيد است و از براي توحيد مراتب پنجگانه است، توحيد ذاتي و صفاتي و افعالي و عبادتي و نظري، و اصل اولي توحيد، توحيد ذاتي است.
و قول به اينکه از براي خداوند رحمان ولد هست انکار توحيد ذاتي است، و اينکه در باب کفر و شرک از انکار ساير مراتب توحيد درجه اعلاي کفر و شرک است
جلد 12 - صفحه 491
و نيز کفر و شرک و ساير عقايد فاسده و معاصي همين نحوي که آثار دنيوي و اخروي براي صاحب خود دارد قلب را سياه ميکند توفيق را سلب ميکند اصابه مصائب ميشود، شيطان تسلط پيدا ميکند بعد از رحمت مي‌آورد موجب نزول بلا ميشود بعقوبت اخروي معاقب ميشود همين نحو در خارج هم آثاري دارد و اينکه انکار توحيد ذاتي که بيانش در آيه قبل شد که موجب تجسّم و ذي اجزاء و احتياج ميشود، قول باين که از براي او اولاد است اعلا درجه کفر و شرک و اينکه اقتضاء دارد که آسمانها پاره پاره شود و زمين شکاف بردارد و کوه‌ها از هم پاشيده شود به نحو اقتضاء، لذا در آيه قبل بلفظ تکاد تعبير فرمود که اگر حفظ الهي و نگاهداري او نبود مقتضي اثر خود را مي‌بخشد حفظ او مانع از تأثير شده لذا ميفرمايد:
أَن دَعَوا لِلرَّحمن‌ِ وَلَداً که اينکه دعوي اقتضاي اينکه آثار را دارد، و اينکه حفظ الهي نه براي عنايت بآن‌ها است، بلکه جهات ديگري دارد يکي آنکه شايد اين‌ها موفق به توبه شوند و از اينکه عقيده برگردند، ديگر آنکه شايد در نسل آنها و لو به هزار واسطه مؤمن پيدا شود، ديگر بواسطه وجود امام و مؤمنين و بقاء دين تا دامنه قيامت و اطفال رضيع و امثال اينکه است.