تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ کَذلِکَ أَنْزَلْناهُ آياتٍ بَيِّناتٍ وَ أَنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يُرِيدُ «16»
وَ کَذلِکَ أَنْزَلْناهُ: و همچنين که اين آيات مذکوره را نازل نموديم، نازل فرمائيم همه قرآن را. آياتٍ بَيِّناتٍ: در حالتى که آيتهاى روشنند در احکام و اخبار و مواعظ براى آنکه بر شما هويدا و آشکار گردد. وَ أَنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يُرِيدُ: و بتحقيق خداى تعالى راه نمايد بدان آيتها، يا بر هدايت ثابت دارد هر که بخواهد هدايت الهى و قبول کند آن را و خدا داند که لطف و توفيق او انفع خواهد داد.
تنبيه: اين مقدمه ثابت شده که هدايت به معنى ارائه طريق است به سوى مطلوب. و حق تعالى آن را نسبت به تمامى بندگان مرعى داشته که به توسط انبياء و کتب منزله، هدايت فرموده آنها را به دين حق و صراط مستقيم؛ هر کس قبول هدايت نمود البته راه يافته و به سر منزل نجات رسيده، و هر که تمرد و اعراض نمود گمراه گشته و خود را به هلاکت انداخته.
مقدمه ديگر: آنکه خداوند سبحان به علم ازلى مىدانست کدام از بندگان قبول هدايت کنند، لذا علم سبحانى تعلق يافت به هدايت آنان؛ لکن علم الهى.
علت هدايت و ضلالت نيست، و چون هدايت هم خواست الهى است نسبت به عموم بندگان، پس خدا هدايت فرمايد هر که را بخواهد از آنانى که طالب حقند و تفکر و تأمل نمايند در آيات سبحانيه و بدان سبب قبول هدايت کنند، نه جماعتى که به جهت عناد و انکار، نظر در دلايل واضحه نکنند و به سوء اختيار از قبول حق اعراض نمايند.