اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
الَّذِين‌َ إِذا ذُکِرَ اللّه‌ُ وَجِلَت قُلُوبُهُم وَ الصّابِرِين‌َ عَلي ما أَصابَهُم وَ المُقِيمِي الصَّلاةِ وَ مِمّا رَزَقناهُم يُنفِقُون‌َ (35)
مخبتين کساني هستند که زماني که بياد خداوند متعال آمدند قلوب آنها در مقابل عظمت پروردگار مضطرب مي‌شود و ضربان پيدا مي‌کند و بر آنچه از مصائب بآنها ميرسد صبر و شکيبايي دارند، و نماز را برپا مي‌دارند و از آنچه ما به آنها روزي کرديم انفاق مي‌کنند.
(الَّذِين‌َ إِذا ذُکِرَ اللّه‌ُ وَجِلَت قُلُوبُهُم): دارد ضربان قلب مطهّر پيغمبر را در حال نماز کساني که نزديک بودند مي‌شنيدند، رنگ صورت حضرت مجتبي در حال نماز تغيير مي‌کرد، امير المؤمنين در مناجات در شبها مثل چوب خشک از خوف الهي روي زمين مي‌افتاد که توهّم موت مي‌کردند و خوف اينها از عظمت پروردگار و حقارت خود در پيشگاه او بود نه از معاصي چون معصوم بودند.
(وَ الصّابِرِين‌َ عَلي ما أَصابَهُم): چنانچه انبياء و ائمّه در مصائب شديده که از قوم بآنها وارد مي‌شد تحمّل مي‌کردند و صبر مي‌نمودند که امير المؤمنين را اصبر الصابرين گفتند: و در حق‌ّ سيّد الشّهداء گفتند: لقد عجبت من صبرک ملائکة السماوات.
(وَ المُقِيمِي الصَّلاةِ): اقامه صلوة دو نحوه بوده يکي آنکه نماز مي‌کردند بسا در يک شب هزار رکعت، پيغمبر صلّي اللّه عليه و سلّم فرمود:
«قرّة عيني في الصلاة»
افضل عبادات و خير موضوع و قربان کل‌ّ تقي‌ّ و معراج المؤمن و شرط قبولي ما بقي عبادات نماز است ديگر آنکه حفظ صلوة مي‌کردند که از بين نرود و از ميانه مسلمانان برداشته نشود که در اغلب زيارات شهادت ميدهي: «اشهد انک قد اقمت الصلاة» يا «اقمتم الصلاة» در جامعه.
(وَ مِمّا رَزَقناهُم يُنفِقُون‌َ): مجرّد انفاق مالي از انفاقات واجبه و مندوبه
جلد 13 - صفحه 302
نبود بلکه انفاق علم مي‌کردند و ابدان خود را در خدمت به جامعه و قواي خود را صرف مي‌کردند، اينها مخبتين هستند.