اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
لَن يَنال‌َ اللّه‌َ لُحُومُها وَ لا دِماؤُها وَ لکِن يَنالُه‌ُ التَّقوي مِنکُم کَذلِک‌َ سَخَّرَها لَکُم لِتُکَبِّرُوا اللّه‌َ عَلي ما هَداکُم وَ بَشِّرِ المُحسِنِين‌َ (37)
هرگز خدا نائل نمي‌شود و نمي‌رسد باو گوشتهاي بدنه و قرباني‌ها و نه خونهاي آنها و لکن مي‌رسد او را تقوي شماها همين نحو خداوند مسخّر فرمود اينکه انعام را براي شما جهت اينکه تکبير بگوئيد به کلمه اللّه اکبر بر آنچه که هدايت فرموده شما را و بشارت ده احسان کننده‌گان را.
(لَن يَنال‌َ اللّه‌َ لُحُومُها وَ لا دِماؤُها): غرض الهي از امر بقرباني گوشت و خون
جلد 13 - صفحه 304
آنها نيست، اينکه جمله ردّ بسياري است از حجّاج که از آنها شنيده مي‌شود که اينکه چندين هزار گوسفند که بالغ بر يک کرور مي‌شود چه فايدهاي دارد که در بيابان مني کشته شود و متعفّن گردد و از بين برود حتّي بعضي گفتند: که در وطن خود مي‌کشتيم که نفعش بفقراء و بستگان برسد خداوند مي‌فرمايد غرض گوشت و خون نيست.
(وَ لکِن يَنالُه‌ُ التَّقوي مِنکُم): که بايد امريّه الهيّه را اطاعت کنيد و تا قرباني نکنيد از احرام خارج نمي‌شويد و از اينکه مقدار مال صرف نظر کنيد حکم اوامر الهيّه را خود مي‌داند حتّي اگر امر رسيد از جانب خدا و رسول و امام که بايد فرزند خود را ذبح کني يا خود را سر ببري يا در دريا بيندازي يا از کليه اموالت خارج شوي واجب است اطاعت و حق سؤال نداري.
«لا يُسئَل‌ُ عَمّا يَفعَل‌ُ وَ هُم يُسئَلُون‌َ» انبياء آيه 23.
(کَذلِک‌َ سَخَّرَها لَکُم): اينکه نحو خدا منّت گزارده و اينها را بر شما حلال فرموده و شما را بر آنها مسلّط کرده و آنها را مسخّر شما فرموده.
(لِتُکَبِّرُوا اللّه‌َ عَلي ما هَداکُم)، بدين اسلام و بيان احکام و ارشاد شما، اشاره به تکبيرات ايّام تشريق است عقيب صلوات.
(وَ بَشِّرِ المُحسِنِين‌َ): نيکوکاران که بفرامين الهي عمل مي‌کنند مقابل مسيئين که مخالفت مي‌کنند.