تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
هؤُلاءِ قَوْمُنَا اتَّخَذُوا مِنْ دُونِهِ آلِهَةً لَوْ لا يَأْتُونَ عَلَيْهِمْ بِسُلْطانٍ بَيِّنٍ فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى عَلَى اللَّهِ کَذِباً «15»
هؤُلاءِ قَوْمُنَا: آن گروه که کسان ما هستند در نسب، يعنى جمعى از اهل [شهر] افسوس. اتَّخَذُوا مِنْ دُونِهِ آلِهَةً: فراگرفتيد غير از ذات خداوند به حق، خدايان ديگرى که بر باطلند به سبب تهديد دقيانوس و ترس از کشتن. اين اخبار است در معنى انکار و مذمت قوم به اينکه ايشان از فرط نادانى و گمراهى، اصنام را پرستش و غير خدا را ستايش نمودند و در مقام سرزنش گفتند: لَوْ لا يَأْتُونَ عَلَيْهِمْ: چرا نمىآورند کافران بر پرستش بتان. بِسُلْطانٍ بَيِّنٍ: به حجتى روشن و برهانى آشکار، يعنى دقيانوس و گماشتگان او، مردم را به وعيد، تکليف بتپرستى مىکنند نه به حجت و برهان.
تنبيه: آيه شريفه دلالت دارد بر آنکه مبناى اصول اعتقاديه بايد بر برهان و دليل باشد، و آنچه را که حجت و برهانى بر آن نباشد مردود، و تقليد در آن جايز نخواهد بود.
فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى عَلَى اللَّهِ کَذِباً: پس کيست ستمکارتر از کسى که افترا کند و ببندد بر خداى تعالى دروغ را که نسبت شرکاء باشد به ذات سبحانى. حاصل آيه آنکه هيچکس ستمکارتر از چنين کسى نخواهد بود.