تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ إِنَّا لا نُضِيعُ أَجْرَ مَنْ أَحْسَنَ عَمَلاً (30)
بعد از ذکر وعيد کافران، وعده مؤمنان را فرمايد:
إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا: بتحقيق آنانکه ايمان آوردند به خلوص نيت به خدا و رسول
«1» نهج البلاغه، نامه 27.
«2» اصول کافى، جلد اوّل، کتاب الحجّة، صفحه 424. حديث 64 تفسير برهان ج 2 صفحه 466 حديث.
جلد 8 - صفحه 48
و کتاب او. وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ: و بجا آوردند کارهاى شايسته و طاعات الهيه و عبادات شرعيه را. إِنَّا لا نُضِيعُ أَجْرَ مَنْ أَحْسَنَ عَمَلًا: بدرستى که ما ضايع نگردانيديم اجر کسى را که نيکوتر است از جهت عمل، يعنى اعمال صالحه هر يک به مرتبه خود اجر و پاداش آن داده شود که «فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ» به مقدار وزن ذرّه‌اى، خير در درگاه الهى محسوب است، چه برسد به آنکه عمل خير و صالح در کم و کيف و در وجه نيکوتر گردد.
تبصره: آيه شريفه دال است بر آنکه: اعمال، جزء مقوّم ايمان باشد، و بدون افعال حسنه، ايمان فايده‌اى نخواهد داشت؛ زيرا بديهى است که شى‌ء مرکب منتفى گردد به انتفاء جزئش، همچنين ايمان.
در کافى- ابى عمرو الزبيرى گويد: به حضرت صادق عليه السلام عرض کردم: اى عالم، خبر ده مرا کدام اعمال افضل است نزد خدا؟
قال ما لا يقبل اللّه شيئا الّا به. قلت: و ما هو؟ قال الايمان باللّه الّذى لا اله الّا هو اعلى الاعمال درجة و اشرفها منزلة و اسناها حظّا. قال قلت: الا تخبرنى عن الايمان؟ اقول هو و عمل ام قول بلا عمل؟ فقال الايمان عمل کلّه و القول بعض ذلک العمل بفرض من اللّه «1» فرمود: عملى که قبول نفرمايد حق تعالى چيزى را مگر به سبب آن. عرض کردم: چيست؟ فرمود: ايمان به خداوندى که نيست خدائى مگر ذات احديّت او، درجه آن اعلى و منزلت آن اشرف و حظّ آن رفيع باشد. عرض کردم: خبر نمى‌دهى مرا از ايمان، آيا قول است و عمل، يا قول باشد بدون عمل؟ فرمود:
ايمان عمل است تماما، و قول بعض آن عمل است به وجوبى از جانب خداى تعالى.