تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) فَوَجَدا عَبْداً مِنْ عِبادِنا آتَيْناهُ رَحْمَةً مِنْ عِنْدِنا وَ عَلَّمْناهُ مِنْ لَدُنَّا عِلْماً (65) فَوَجَدا عَبْداً مِنْ عِبادِنا: پس يافتند موسى و يوشع بنده‌اى را از بندگان ما که به محض عنايت، آتَيْناهُ رَحْمَةً مِنْ عِنْدِنا: داده بوديم او را رحمتى از جانب خود که نبوت باشد به دليل قوله تعالى‌ «وَ ما کُنْتَ تَرْجُوا أَنْ يُلْقى‌ إِلَيْکَ الْکِتابُ إِلَّا رَحْمَةً مِنْ رَبِّکَ» «1» و آن بنده خضر عليه السلام است، چنانچه حضرت باقر فرمايد: پس يافتند آنجا خضر را که عبادت خدا مى‌نمود «2». تفسير برهان- ابن بابويه (رحمه اللّه) به اسناد خود از حضرت باقر فرمود: خضر عليه السلام پيغمبر مرسل بود، خداى تعالى مبعوث فرمود او را به قومش، پس دعوت فرمود آنها را به توحيد و اقرار به انبيا و رسل و کتب الهى. و از معجزات او آنکه نمى‌نشست بر چوب خشکى و زمين سفيدى مگر آنکه سبز مى‌شد، و به همين جهت خضر ناميده شد. و اسمش تاليا بن هلکان عامر بن ارفخشد بن سام بن نوح عليه السلام است. (الحديث) «3». وَ عَلَّمْناهُ مِنْ لَدُنَّا عِلْماً: و بياموختيم ما او را از جانب خود علمى که خاص است به او و کسى آن را نداند مگر به تعليم ما، و آن علم به مغيبات است. «1» سوره قصص آيه 86. «2» تفسير برهان، ج 2، ص 473. «3» تفسير برهان ج 2 ص 472 در مصدر، تاليا بن عامر آمده است. جلد 8 - صفحه 87 طبرسى (رحمه اللّه) از حضرت صادق فرمود: نزد خضر عليه السلام علمى بود که در تورات و الواح موسى عليه السلام نوشته نبود، و موسى گمان مى‌کرد که تمام چيزهائى که محتاج است، در تورات، و جميع علوم در الواح نوشته است‌ «1». عياشى از حضرت صادق فرمود: چون موسى و يوشع برگشتند، ماهى را يافتند افتاده در دريا، پس در اثر آن رفتند تا آنکه به صاحب خود رسيدند در جزيره‌اى از جزائر دريا. گاهى متّکى، و گاهى نشسته، حضرت موسى سلام نمود، خضر متعجب شد از سلام موسى؛ زيرا در سرزمينى بود که در آن سلام نبود، پرسيد: کيستى؟ گفت: من موسى بن عمران هستم. خضر گفت: موسى بن عمرانى که خداوند با او تکلم فرمود يک نوع تکلمى؟ گفت: بلى. گفت: حاجت تو چيست؟ «2»