اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ أَرسَلنَا الرِّياحَ لَواقِحَ فَأَنزَلنا مِنَ السَّماءِ ماءً فَأَسقَيناکُمُوهُ وَ ما أَنتُم لَهُ بِخازِنِينَ «22»
و فرستاديم ما بادهايي آبستن کننده پس نازل کرديم از آسمان آب را پس سقايت کرديم شما را از آن آب و نيستيد شما از براي آن نگاه دارندگان.
وَ أَرسَلنَا الرِّياحَ تموج هواء است که باطراف حرکت ميکند و کثافات هوا را ميبرد و هوا را تلطيف ميکند و بسا ممکن است شدّت پيدا کند و بلاء باشد و بسا عماراتي و اشجاري را از جا بکند و بسا باعث هلاکت قومي بشود، چنانچه قوم عاد بباد هلاک شدند.
وَ أَمّا عادٌ فَأُهلِکُوا بِرِيحٍ صَرصَرٍ عاتِيَةٍ سَخَّرَها عَلَيهِم سَبعَ لَيالٍ وَ ثَمانِيَةَ أَيّامٍ حُسُوماً فَتَرَي القَومَ فِيها صَرعي کَأَنَّهُم أَعجازُ نَخلٍ خاوِيَةٍ فَهَل تَري لَهُم مِن باقِيَةٍ حاقه
جلد 12 - صفحه 24
آيه 6- 8 (لواقح) تلقيح گرد نخل نر را ميگيرند و بنخل ماده ميزنند شکوفه ميدهد و رطب و ثمر ميآورد و اينکه قسم رياح که در فصل بهار و زنده ميشود و گرد اشجار نر را باشجار ماده ميزند ثمره ميبخشد، نظير نطفه نر که در رحم ماده قرار گيرد و حمل پيدا کند اينکه قسم باد را لواقح گويند بر خلاف باد فصل خزان که برگها را زرد ميکند و ميريزد.
فَأَنزَلنا مِنَ السَّماءِ ماءً مکرر گفتهايم که مراد از سماء طبقه بالا است که ابرها متراکم ميشوند و باران ميبارند فَأَسقَيناکُمُوهُ بلکه تمام حيوانات و اشجار و مزارع از آب باران سقايت ميشوند حتي صدف در دريا دهن باز ميکند قطره باران در دهان او ميافتد مرواريد ميشود حتي توليد معادن در اعماق زمين ميکند وَ ما أَنتُم لَهُ بِخازِنِينَ باران در زمين فرو ميرود و چشمهها و قناتها تشکيل ميدهد و بر کوهها ميبارد و رودخانه و نهرها جاري ميشود جز قدرت الهي قدرتي نيست در نگاهداري آن.