«سقايه» پيمانه‌اى است که در آن آب مى‌نوشند. «رَحْلِ» به خورجين و امثال آن مى‌گويند که روى شتر مى‌گذارند. «عير» به معنى کاروانى که مواد غذايى حمل مى‌کنند. «1»
اين چندمين بارى است که يوسف طرح ابتکارى مى‌دهد، يک بار بهاى غلّه را در بار برادران گذاشت تا دوباره بازگردند و اين بار ظرف قيمتى را در محموله برادر گذاشت تا او را
«1». مفردات.
جلد 4 - صفحه 252
نزد خود نگاه دارد.
حضرت يوسف عليه السلام در مرحله‌ى قبل بضاعت را توسط غلامان در بار برادران گذارد، «اجْعَلُوا بِضاعَتَهُمْ فِي رِحالِهِمْ» ولى در سفر دوم شخصاً سقايه را در بار بنيامين قرار داد.
(چون موضوع سرّى بود). «جَعَلَ السِّقايَةَ فِي رَحْلِ أَخِيهِ»*
در تفاسير آمده است که در جلسه دو نفره‌اى که يوسف و بنيامين با هم داشتند، يوسف از او پرسيد آيا دوست دارد در نزد وى بماند. بنيامين اعلام رضايت کرد، ولى يادآور شد که پدرش از برادران تعهد گرفته که او را برگردانند. يوسف گفت: من راه ماندن تو را طراّحى مى‌کنم و لذا با موافقتِ بنيامين اين نقشه کشيده شد.
نظير فيلم‌ها، نمايش‌ها و صحنه‌هاى تئاتر که افراد در ظاهر و در شکل مجرم و گناهکار احضار و مخاطب مى‌شوند و يا حتّى شکنجه مى‌گردند، ولى آنها بخاطر توجيه قبلى و رضايت شخصى و مصلحت مهم‌ترى آن را پذيرا شده‌اند.
سؤال: چرا در اين ماجرا به بى‌گناهانى نسبت سرقت داده شد؟
پاسخ: بنيامين با آگاهى از اين طرح و اتّهام، براى ماندن در نزد يوسف اعلام رضايت کرد و باقى برادران هر چند در يک لحظه ناراحت شدند، ولى بعد از بازرسى از آنها رفع اتهام گرديد.
علاوه بر آنکه کارگزاران از اينکه يوسف خود پيمانه را در ميان بار گذارده «جَعَلَ» خبر نداشتند وبطور طبيعى فرياد زدند: «إِنَّکُمْ لَسارِقُونَ»
پيامبر اکرم صلى الله عليه و آله فرمودند: «لا کِذبَ على المصلح» کسى که براى اصلاح و رفع اختلاف ديگران دروغى بگويد، دروغ حساب نمى‌شود، و آنگاه حضرت اين آيه را تلاوت فرمودند. «1»