اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَاستَقِم کَما أُمِرتَ وَ مَن تابَ مَعَکَ وَ لا تَطغَوا إِنَّهُ بِما تَعمَلُونَ بَصِيرٌ (112)
پس استقامت داشته باش همان نحوي که امر شده بتو و کساني که تائب شدند با تو و طغيان نکنيد بدرستي که خداوند بيناست بآنچه عمل ميکنيد.
فَاستَقِم استقامت در دين ثبات قدم است در جميع دستورات ديني از عقائد حقه و اخلاق فاضله و اعمال صالحه که اگر در يک امر ديني سستي شد يا بر خلاف آن رفتار شد از استقامت خارج ميشود و معوج ميشود بعين مثل خط مستقيم است که اگر در يک قسمت آن و لو بسيار اندک باشد بطرف يمين يا يسار منحرف شود از استقامت خارج ميشود و اينکه امري است بسيار مشکل که دارد خدمت حضرت رسالت صلّي اللّه عليه و آله و سلّم عرض کردند (ما اسرع الشيب اليک) چه قدر زود پير شدي فرمود
(شيّبتني سورة هود لمکان فاستقم.
) کَما أُمِرتَ مأموريت حضرت رسالت [ص] فقط عمل شخصي از عبادت و عقيده و اخلاقي نبوده زيرا در عقائد و معارف احدي بپايه او نرسيد و نه از انبياء
جلد 11 - صفحه 134
و اولياء و نه از ملائکه در اخلاق که خدا بفرمايد إِنَّکَ لَعَلي خُلُقٍ عَظِيمٍ قلم آيه 4، در عبادت فَأَنَا أَوَّلُ العابِدِينَ زخرف آيه 81، بلکه بضرورت دين اسلام حضرتش در جميع کمالات علمي و عملي و اخلاقي افضل از کل انبياء و ملائکه و غير آنها بوده بلکه عمده مأموريت حضرت ارشاد و هدايت و وعظ و تبليغ آنهم بجميع جنّ و انس تا قيام قيامت با اينکه همه اختلاف در افراد چه در اعتقادات و چه در صفات و چه در افعال البته انسان پير ميشود و مشکلتر از اينکه وَ مَن تابَ مَعَکَ که مراد کساني که بتو ايمان آوردند و از شرک و کفر و اعمال قبيحه تائب شدند استقامت آنها بسيار مشکل است و البته حضرت غم آنها را هم داشت در خبر از حضرت صادق عليه السّلام است که فرمود
(کونوا لنا زينا و لا تکونوا علينا شينا
وَ لا تَطغَوا خطاب بمؤمنين است که طغيان و سرکشي نکنند که از حدّ استقامت خارج شوند و از صراط مستقيم بيرون روند که هر چه دورتر شوند طغيان آنها بيشتر گردد إِنَّهُ بِما تَعمَلُونَ بَصِيرٌ چيزي بر او مخفي و مستور نيست بينا بهر چيز هست.