تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
قالَ قَدْ أُجِيبَتْ دَعْوَتُکُما فَاسْتَقِيما وَ لا تَتَّبِعانِّ سَبِيلَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ (89)
بعد از آن اخبار فرمايد از اجابت دعاى ايشان:
قالَ قَدْ أُجِيبَتْ دَعْوَتُکُما: خطاب فرمود خداى متعال به موسى و هارون بتحقيق اجابت نمودم دعاى شما را، چون حضرت موسى عليه السّلام از جانب قوم دعا مى‌نمود و هارون آمين مى‌گفت، يعنى خدايا اجابت کن، لذا هر دو داعى محسوب شدند. طبرسى (رحمه الله) در احتجاج «1» و عياشى «2» از هشام بن سالم از حضرت صادق عليه السّلام فرمود قريب به يک مضمون که بين خطاب اجابت دعاى موسى عليه السّلام و هارون و هلاک فرعون، چهل سال طول کشيد. و در خصال «3» از حضرت باقر عليه السّلام املى اللّه لفرعون ما بين الکلمتين اربعين سنة ثمّ اخذ اللّه نکال الاخرة و الاولى و کان بين ما قال اللّه لموسى و هارون «قَدْ أُجِيبَتْ دَعْوَتُکُما» و بين ان عرّفه الاجابة اربعين سنة: در خصال از حضرت باقر عليه السّلام فرمود: مهلت داد خداى تعالى فرعون را بين دو کلمه چهل سال، پس اخذ نمود او را به عذاب دنيا و آخرت، و ميان خطاب اجابت
«1» تفسير برهان، ج 2، ص 195 به نقل از احتجاج
«2» تفسير عياشى ج 2 ص 127 حديث 40.
«3» خصال ج 2 ص 539 و 540 باب الاربعين حديث 11.
ج5، ص 386
دعوت موسى و هارون و بين وقوع اجابت چهل سال بود.
فَاسْتَقِيما: پس استقامت و ثبات قدم ورزيد در دعوت مردم به ايمان و انذار از عذاب نيران و مواعظ حضرت سبحان. وَ لا تَتَّبِعانِّ سَبِيلَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ: و متابعت نکنيد البته البته طريقه آنان که ايمان نياورده‌اند و جاهلند به معرفت خداى تعالى و نشناختند انبياء سبحانى را؛ يا پيروى مکنيد کسانى را که جاهلند به عادات و سنن الهيه در تعلق امور به حکم و مصالح؛ يا کسانى که جاهلند و گمان کنند هر زمانى که دعا مستجاب شد مقصود فورا حاصل گردد، چه بسا شود خداى تعالى دعاى شخصى را مستجاب فرمايد، لکن وقوع آن در خارج مقدر است به وقتى، و استعجال در وقوع، از جهّال باشد.
تنبيه- آيه شريفه آگاهى است امت را که در تبليغ احکام الهى استقامت و ثبات قدم داشته، به حوادثات و عوارضات نااميد و متزلزل نشوند، زيرا آن را که مقصد عالى باشد، بلند همتى بايد، تا نتايج کثيره عائد گردد؛ و لذا يکى از مرام انبياء و اولياء البته در تبليغ ثابت هستند، لکن خطاب به خصوص، براى اهميت و عظمت امر و سرمشق و دستورى باشد نسبت به علاقه مندان ديانت حقه که تا آخرين مرحله ثبات ورزيده، بواسطه ناملايمات روحى و جسمى، عنان صبر از دست ندهند که (بر اثر صبر، نوبت ظفر آيد) چنانچه عاقبت الامر، موسويان را رستگارى و نجات، و فرعونيان را زيانکارى و عذاب حاصل آمد.