تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) قال‌َ رَب‌ِّ إِنِّي‌ أَعُوذُ بِک‌َ أَن‌ أَسئَلَک‌َ ما لَيس‌َ لِي‌ بِه‌ِ عِلم‌ٌ وَ إِلاّ تَغفِر لِي‌ وَ تَرحَمنِي‌ أَکُن‌ مِن‌َ الخاسِرِين‌َ (47) ‌گفت‌ حضرت‌ نوح‌ پروردگار ‌من‌ بدرستي‌ ‌که‌ ‌من‌ پناه‌ ميبرم‌ بتو اينکه‌ سؤال‌ کنم‌ ‌از‌ تو چيزي‌ ‌را‌ ‌که‌ نيست‌ ‌براي‌ ‌من‌ بآن‌ چيز علم‌ و دانش‌ و ‌اگر‌ مرا نيامرزي‌ و رحم‌ نکني‌ ميباشم‌ ‌از‌ خسران‌ کننده‌گان‌. غفران‌ فرع‌ ذنب‌ ‌است‌ و انبياء معصوم‌ هستند ‌در‌ تمام‌ عمر ‌حتي‌ خيال‌ معصيت‌ ‌در‌ قلوب‌ ‌آنها‌ خطور نميکند زيرا ‌از‌ طرف‌ شيطان‌ ‌است‌ و راه‌ بقلب‌ انبياء ندارد لکن‌ ‌در‌ مقابل‌ عظمت‌ و بزرگي‌ خداوند ‌خود‌ ‌را‌ حقير و کوچک‌ و مقصر ميدانند و خاضع‌ و خاشع‌ هستند ‌از‌ ‌اينکه‌ جهت‌ قال‌َ رَب‌ِّ و عدم‌ ذکر ‌ يا ‌ ‌که‌ نگفت‌ ‌ يا ‌ رب‌ چون‌ نداء تعظيم‌ ‌است‌ بخلاف‌ (‌ يا ‌ نوح‌) ‌که‌ نداء تنبيه‌ ‌است‌ إِنِّي‌ أَعُوذُ بِک‌َ انسان‌ جلد 11 - صفحه 62 ‌هر‌ ‌که‌ ‌باشد‌ و ‌هر‌ چه‌ ‌باشد‌ ‌در‌ ‌هر‌ حال‌ احتياج‌ بحفظ الهي‌ دارد و پناه‌ گاه‌ ‌او‌ ‌خدا‌ ‌است‌ ‌آن‌ بآن‌ افاضه‌ ‌از‌ ‌او‌ ميشود چنانچه‌ گفتند ‌که‌ ممکن‌ همين‌ نحوي‌ ‌که‌ ‌در‌ وجود احتياج‌ بموجد دارد ‌در‌ بقاء ‌هم‌ محتاج‌ ‌است‌. سيه‌ رويي‌ ز ممکن‌ ‌در‌ دو عالم‌ || جدا هرگز نشد و اللّه‌ اعلم‌ و مراد ‌از‌ سيه‌ رويي‌ احتياج‌ ‌است‌ ‌در‌ مقابل‌ غني‌ّ بالذات‌. أَن‌ أَسئَلَک‌َ ما لَيس‌َ لِي‌ بِه‌ِ عِلم‌ٌ ‌خدا‌ بايد حفظ کند ‌که‌ چيزي‌ ‌را‌ ‌که‌ صلاح‌ و صواب‌ ‌آن‌ ‌را‌ نميداند درخواست‌ نکند بالاخص‌ ‌پس‌ ‌از‌ آنکه‌ ‌خدا‌ ‌را‌ حکيم‌ و عادل‌ ميداند تقديرات‌ ‌او‌ تماما بجا و بموقع‌ ‌است‌ و ‌لو‌ بنده‌ حکمتش‌ ‌را‌ نداند و ‌اينکه‌ کلام‌ نوح‌ [ع‌] درسي‌ ‌است‌ ‌که‌ بايد همه‌ فرا گيرند و ‌در‌ مقدرات‌ الهي‌ تکلم‌ نکنند (‌هر‌ چه‌ ‌آن‌ خسرو کند شيرين‌ ‌بود‌) وَ إِلّا تَغفِر لِي‌ ‌که‌ همين‌ سؤال‌ ‌را‌ گناه‌ بزرگي‌ دانسته‌ و طلب‌ مغفرت‌ ميکند ‌با‌ اينکه‌ يک‌ ترک‌ اولايي‌ بيشتر نيست‌ ‌يعني‌ بهتر ‌اينکه‌ ‌بود‌ ‌که‌ سؤال‌ نکند وَ تَرحَمنِي‌ عطف‌ ‌به‌ تغفر لي‌ ‌است‌ ‌يعني‌ و ‌ان‌ ‌لم‌ ترحمني‌ ‌که‌ تنزل‌ رتبه‌ پيدا نکند أَکُن‌ مِن‌َ الخاسِرِين‌َ خسران‌ ‌کل‌ شيئي‌ بحسبه‌.

آیات این صفحه