تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ لَمَّا جاءَ أَمْرُنا نَجَّيْنا شُعَيْباً وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ بِرَحْمَةٍ مِنَّا وَ أَخَذَتِ الَّذِينَ ظَلَمُوا الصَّيْحَةُ فَأَصْبَحُوا فِي دِيارِهِمْ جاثِمِينَ (94)
«1» کمال الدين ج 2 ص 645.
«2» تفسير عياشى ج 2 ص 159.
«3» بحار الانوار ج 12 ص 383.
جلد 6 - صفحه 131
وَ لَمَّا جاءَ أَمْرُنا: و چون آمد فرمان عذاب ما. نَجَّيْنا شُعَيْباً وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ: نجات داديم شعيب را و آنانکه ايمان آورده بودند با او بتمامه. بِرَحْمَةٍ مِنَّا:
به بخشايشى از ما که آن اعطاى توفيق و الطاف بود که بدان سبب مهتدى شده از عذاب خلاصى يافتند.
نکته: ذکر «واو» اينجا مانند قصه عاد و ذکر «فا» در دو قصه ديگر که بين اين دو واقع شده، به جهت آنست که در دو قصه متوسط سبق ذکر و عدى نشده بود که متفرع بر آن باشد به خلاف قصه صالح و لوط که بعد از او واقع شده و ذلک قوله «وعد غير مکذوب» و قوله «انّ موعدهم الصّبح» و لذا اينجا به «فاء» سببيه واقع شده.
وَ أَخَذَتِ الَّذِينَ ظَلَمُوا الصَّيْحَةُ: و فرا گرفت آنانکه ستم نمودند بر خود به سبب کفر و کافر شدند، صداى جبرئيل که به صورت مهيب ايشان را گفت «موتوا جميعا» بميريد بتمامه. فَأَصْبَحُوا فِي دِيارِهِمْ جاثِمِينَ: پس گشتند در سراهاى خود مردگان به زمين افتاده بى‌نام و نشان.
نزول عذاب: مشهور ميان مفسران آنکه: چون تکذيب حضرت شعيب را قوم او به نهايت رسانيدند، حق تعالى بر ايشان گرمائى شديد فرستاد که نفسهاى ايشان را گرفت، چون داخل خانه‌ها شدند گرما در خانه داخل و سايه فايده نمى‌بخشيد ايشان را، و آب هم باندازه‌اى گرم شد که نتوانستند بياشامند تا از گرما بريان گرديدند. پس حق تعالى ابرى بر ايشان فرستاد، همگى به سايبان ابر پناه بردند، و چون در زير ابر جمع شدند ابر بر ايشان آتش باريد و زمين بلرزيد تا همه سوختند و خاکستر شدند.
جلد 6 - صفحه 132