اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَتَبَسَّمَ ضاحِکاً مِن قَولِها وَ قالَ رَبِّ أَوزِعنِي أَن أَشکُرَ نِعمَتَکَ الَّتِي أَنعَمتَ عَلَيَّ وَ عَلي والِدَيَّ وَ أَن أَعمَلَ صالِحاً تَرضاهُ وَ أَدخِلنِي بِرَحمَتِکَ فِي عِبادِکَ الصّالِحِينَ «19»
پس حضرت سليمان تبسم کرد خنده ضعيفي از قول آن نمله و عرض کرد:
پروردگار من توفيق ده اينکه شکر کنم نعمت تو را آن نعمتي که بمن انعام فرمودهاي و بر والدين من و اينکه عمل صالح که موجب رضا و خشنودي تو باشد بجا آورم و مرا برحمت خود داخل فرما در بندگان صالح خود و مرا جزو آنها قرار ده.
سؤال: مسلم بين تمام مسلمين و نصوص قرآن است که پيغمبر اسلام در جميع شئون افضل از تمام انبياء بود و همچنين مسلم بين شيعه و نصوص اخبار متواتره است که ائمه اطهار بعد از رسول محترم افضل از جميع انبياء بودند چرا همچه مقام و سلطنتي بآنها عنايت نشده!
جلد 14 - صفحه 123
جواب: فرق اينکه مقام بآنها عنايت شده لکن چون مأمور بدعوت بودند و مخصوصا ضعفاء قوم، و دنيا در نظر آنها پستتر از گوشت گنديده بود قبول نميکردند و اظهار نمينمودند لکن گاهگاهي نشان ميدادند. اگر حضرت سليمان غدوها شهر و رواحها شهر پيغمبر در ليلة المعراج تا قاب قوسين او ادني رفت و مراجعت کرد شايد يک ساعت بيش طول نکشيد. اگر جنود سليمان، جن و انس و طير بودند جنود حضرت رسالت ملائکه بودند، که ميفرمايد وَ أَنزَلَ جُنُوداً لَم تَرَوها (توبه آيه 26) سنگ ريزه در کف مبارکش شهادت ميداد سوسمار شهادت داد شتر شاهزاده خراساني با پيغمبر تکلم کرد و خبر قتل صاحبش را داد و تمام اشجار و جمادات در تحت فرمانش بودند و ائمه اطهار در طرفة العين حضرت رضا از مدينه در زندان بغداد آمد حضرت جواد طرفة العين از مدينه بخراسان آمد امروز حضرت بقية اللّه در تمام مجالس حاضر و ناظر است. حضرت ابا عبد اللّه از مدينه دست دراز ميکند قبضه خاکي از گودال قتلگاه بدست ام السلمه ميدهد خبر از آينده ميدهد. امير المؤمنين تا زير عرش را ميبيند که جبرئيل نيست ميفرمايد تو جبرئيلي و صدها ديگر از امثال اينها.
(فَتَبَسَّمَ ضاحِکاً مِن قَولِها) خنده قهقهه و بلند مذموم است لکن تبسم ممدوح است بخصوص در صورت مؤمنين بايد با چهره باز و حال تبسم و خرمي نگاه کرد.
(وَ قالَ رَبِّ أَوزِعنِي أَن أَشکُرَ نِعمَتَکَ) الهام و توفيق شکر گذاري بمن عنايت فرما که فرمود اعمَلُوا آلَ داوُدَ شُکراً وَ قَلِيلٌ مِن عِبادِيَ الشَّکُورُ (سبأ آيه 13) و شکر نعمت وجوب عقلي دارد و کفران نعمت مورث عذاب است لَئِن شَکَرتُم لَأَزِيدَنَّکُم وَ لَئِن کَفَرتُم إِنَّ عَذابِي لَشَدِيدٌ (ابراهيم آيه 7).
(الَّتِي أَنعَمتَ عَلَيَّ) مقام نبوت و سلطنت و ساير نعم مذکوره.
(وَ عَلي والِدَيَّ) اما علي والده داود معلوم چنان که گذشت و اما علي والدته همچه شوهري مثل داود و همچه فرزندي مثل سليمان و چه بسيار از انبياء در بني اسرائيل از نسل او بودند- البته شکرگزار ميشود و سليمان همچه پدر و مادري دارد بايد شکر الهي بجا آورد.
جلد 14 - صفحه 124
(وَ أَن أَعمَلَ صالِحاً تَرضاهُ) عمل صالحي که موجب رضاي الهي باشد هر عبادتي که جميع شرائط قبول را دارا باشد موجب رضاي الهي ميشود و صاحب نفس مطمئنه باشد که ميفرمايد:
يا أَيَّتُهَا النَّفسُ المُطمَئِنَّةُ ارجِعِي إِلي رَبِّکِ راضِيَةً مَرضِيَّةً فَادخُلِي فِي عِبادِي وَ ادخُلِي جَنَّتِي (فجر آيه 28).
(وَ أَدخِلنِي بِرَحمَتِکَ فِي عِبادِکَ الصّالِحِينَ) گفتند مراد انبياء بودند لکن مسلما حضرت سليمان داخل انبياء بود اينکه دعا بعد از مقام نبوت است و ميتوان گفت منظورش حشر با محمّد و آل باشد صلي اللّه عليهم.