اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
أَلاّ تَعلُوا عَلَي‌َّ وَ أتُونِي مُسلِمِين‌َ (31)
اينکه علو نکنيد بر من و بيائيد مرا در حالي که اسلام داشته باشيد.
در اينکه جمله کوتاه سه امر بزرگ را بيان ميفرمايد:
«1» (أَلّا تَعلُوا عَلَي‌َّ) که نهي از تکبر است بخصوص بر انبياء که نوع کفار و مشرکين عدم ايمانشان منشأ آن همين کبر و نخوت بوده و در قرآن مجيد ميفرمايد: فَادخُلُوا أَبواب‌َ جَهَنَّم‌َ خالِدِين‌َ فِيها فَلَبِئس‌َ مَثوَي المُتَکَبِّرِين‌َ (نحل آيه 31) قِيل‌َ ادخُلُوا أَبواب‌َ جَهَنَّم‌َ خالِدِين‌َ
جلد 14 - صفحه 135
فِيها فَبِئس‌َ مَثوَي المُتَکَبِّرِين‌َ (مؤمن آيه 76) و در حديث است از پيغمبر اکرم (ص) فرمود:
«لا يدخل الجنة من کان في قلبه حبة خردل من الکبر»
و از امير المؤمنين است کسي که اول آن نطفه قذره بوده و آخر آن جيفه عفنه و بينهما حامل العذره جاي تکبر ندارد کبريايي مختص بذات اقدس او است هر که تکبر کرد سرنگون خواهد شد «فواره چون بلند شود سرنگون شود.»
«2» (وَ أتُونِي) يعني در تحت اطاعت من درآئيد که اطاعت رسول عين اطاعت خدا است در قرآن ميفرمايد مَن يُطِع‌ِ الرَّسُول‌َ فَقَد أَطاع‌َ اللّه‌َ وَ مَن تَوَلّي فَما أَرسَلناک‌َ عَلَيهِم حَفِيظاً (نساء آيه 82) و در جامعه ميفرمايد
«من اطاعکم فقد اطاع اللّه و من عصاکم فقد عصي اللّه»
و امر باطاعت امر ارشاديست عقل مستقل است بوجوب اطاعت خدا و رسول و امام بلکه بر غلام و کنيز واجب است اطاعت موالي و بر اولاد واجب است اطاعت والدين و بر زوجه واجب است اطاعت زوج و معناي امر ارشادي ارشاد بحکم عقل است و مترتب نميشود بر او الا آنچه بر مرشد اليه است بخلاف امر مولوي که بنفسه لياقت مثوبت و بر مخالفتش استحقاق عقوبت دارد و معني لياقت مثوبت مجرد قابليت تفضل است بخلاف استحقاق عقوبت.
«3» (مسلمين) که دست از پرستش شمس برداريد و موحد شويد و الهي بر خود جز او قرار ندهيد و برسالت من معتقد شويد و تسليم اوامر الهي شويد که اولين درجات اسلام است که شهادتين باشد شهادت بوحدانيت حق و رسالت رسول باشد و اعلي درجات آن تسليم جميع ما اراد اللّه في حقه که گفتند مقام تسليم بالاتر از مقام رضا است بگويي (الهي رضا بقضائک تسليما لامرک».