آیه ۴ سوره بقره

سوره بقره(البقرة)، آیه ۴ · جزء ۱ · صفحه ۲

وَالَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنزِلَ مِن قَبْلِكَ وَبِالْآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ

و آنان که به آنچه بر تو نازل شده، و آنچه پیش از تو (بر پیامبران پیشین) نازل گردیده، ایمان می‌آورند؛ و به رستاخیز یقین دارند.

معنی کلمات و عبارات
«مَآ أُنزِلَ إِلَیْکَ»: مراد قرآن است. «مَآ أُنزِلَ مِن قَبْلِکَ»: مراد دیگر کتابهای صحیح آسمانی است. از قبیل: تورات و انجیل حقیقی. «وَ بِالآخِرَةِ ...»: آخرت داخل در غیب متقدّم است و به خاطر اهمّیّت فراوان ذکر شده است.
نزول

سال ۷ بعثت(دوره مکی) · این آیه در مدینه بر پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله نازل گردیده است. بازپخش وحی در این سال

شأن نزول: شأن نزول آیات ۲، ۳ و ۴

«شیخ طوسی» گوید: عده‌ اى گويند: اين آيات براى مؤمنين عرب نازل شده و مقصود آن ساير مؤمنين اهل کتاب که بعد ایمان آورده اند نمى باشد و دليل آن‌ را آيه چهارم گفته ‌اند و گويند عرب قبل از اين که قرآن بر رسول اکرم صلى الله عليه و آله نازل شود. داراى کتاب نبوده است و البته چنين موضوعى درست نيست زيرا مي‌توان گفت آيه سوم براى تمام مؤمنين نازل شده و آيه چهارم به قوم مخصوصى از مؤمنين مزبور اختصاص داشته باشد زيرا تخصيص آيه چهارم مستلزم تخصيص آيه سوم نخواهد بود.

طبرسی، مجمع البيان في تفسير القرآن، ج ‌۱، ص ۱۱۱. محمدباقر محقق،‌ نمونه بينات در شأن نزول آيات از نظر شیخ طوسی و ساير مفسرين خاصه و عامه، ص ۱. طبرى و فريابى از مفسرين عامه نيز از مجاهد نقل نمايند كه چهار آيه اول درباره مؤمنين نازل گرديده است.

در آن زمان چه می‌گذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
۱ - ایمان به قرآن و معارف و احکام نازل شده بر پیامبر (ص)، از صفات متقین است. «هدًى للمتقین ... الذین یؤمنون بما انزل إلیک» ۲ - تقوا پیشگان، مؤمن به کتابهاى آسمانىِ ادیان گذشته و معارف و احکام آنها «و الذین یؤمنون بما انزل إلیک و ما انزل من قبلک» ۳ - لزوم ایمان به همه معارف و احکام نازل شده بر پیامبر (ص) و انبیاى پیشین «و الذین یؤمنون بما انزل إلیک و ما انزل من قبلک» ۴ - ادیان الهى منزه از تضاد و ناسازگارى با یکدیگر «و الذین یؤمنون بما انزل إلیک و ما انزل من قبلک» ۵ - یقین به جهان آخرت از صفات اهل تقواست. «و بالأخرة هم یوقنون» ۶ - ضرورت باور به جهان آخرت و تحصیل یقین به آن «و بالأخرة هم یوقنون» ۷ - ایمان به غیب و رسالت انبیاى الهى و یقین به آخرت، زمینه دستیابى به هدایتهاى قرآن است. «هدًى للمتقین ... الذین یؤمنون بما انزل إلیک و ما انزل من قبلک و بالأخرة هم یوقنون» ۸ - ایمان به خدا و رسالت انبیا و یقین به آخرت، رکنهاى اعتقادى دین «الذین یؤمنون بالغیب ... و ما انزل من قبلک و بالأخرة هم یوقنون» ۹ - هر انسانى - چه از اهل کتاب و چه از غیر ایشان - در صورتى که به ارکان اعتقادى و عملى دین اسلام پایبند باشد، از زمره تقواپیشگان است. «الذین یؤمنون بالغیب ... و ما انزل من قبلک» روشن است که مجموعه صفات یاد شده در آیه سه و چهار، ویژگیهاى متقین است. بنابراین تکرار «الذین» به منظور تقسیم اهل تقوا به دو گروه نیست، بلکه - چنان که برخى از مفسّران گفته اند - تکرار «الذین» اشاره به این است که دارندگان این صفات، تقوا پیشه هستند; چه پیش از آن به دیگر کتابهاى آسمانى مؤمن بوده باشند، همانند: یهود و نصارا; یا چنین نباشند مانند: اعراب جاهلى.
تفسیر (۹)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۴۷)
  • یقین به اخرت، صفت پرهیزگاران+۱ آیه
  • یقین به اخرت، سبب رستگاری+۱ آیه
  • یقین به اخرت، سبب جلب هدایت الهی+۶ آیه
  • ایمان به جهان اخرت از ارکان اساسی ایین اسلام+۴ آیه
  • تصدیق قران و ایمان به ان، از اصول اساسی اسلام+۸ آیه
  • ایمان به کتابهای اسمانی، از اصول و ارکان اسلام+۷ آیه
  • لزوم ایمان به معارف و احکام نازل شده بر پیامبران+۳ آیه
  • ایمان، زمینه رستگاری انسان+۱ آیه
  • ضرورت ایمان به تمامی معارف نازل شده بر انبیا+۲ آیه
  • ایمان به خدا و اخرت، از صفتهای پرهیزکاران+۲ آیه
  • ایمان به کتابهای اسمانی، از اوصاف تقواپیشگان+۲ آیه
  • یقین به اخرت، از ویژگیهای متّقین+۱ آیه
  • وجوب ایمان و تصدیق به تعالیم انبیا و استمرار بر ان+۸ آیه
  • وجوب فراهم ساختن اسباب رستگاری+۴ آیه
  • حرمت کفر به قران+۳ آیه
  • حرمت کفر به کتابهای اسمانی+۷ آیه
  • اعتقاد مؤمنان، به وحدت کتابهای اسمانی و یگانگی دین+۳ آیه
  • ضرورت ایمان به رسالت تمام انبیا+۴ آیه
  • اهل یقین، از رستگاران+۴ آیه
  • ایمان اورندگان، سزاوار رستگاری+۲ آیه
  • ایمان به قران، شرط رسیدن به رستگاری+۱ آیه
  • ایمان به کتابهای اسمانی ادیان گذشته، شرط رستگاری+۱ آیه
  • یقین به اخرت، زمینه ساز رستگاری+۳ آیه
  • لزوم ایمان به قران+۷ آیه
  • ایمان به قران، زمینه دستیابی به رستگاری+۱ آیه
  • ایمان به قران، زمینه هدایت انسان+۱ آیه
  • حرمت کفر به قران+۴ آیه
  • ایمان به تمام کتابهای اسمانی، از وظایف مسلمانان+۲ آیه
  • حرمت کفر به کتابهای اسمانی+۴ آیه
  • / 5. ضمیر متصل «کاف مخاطب»
  • اعتقاد مؤمنان به وحدت کتابهای اسمانی و یگانگی دین+۳ آیه
  • مؤمنان، برخوردار از معرفت یقینی به اخرت+۲ آیه
  • وجوب ایمان به اخرت+۱ آیه
  • وجوب ایمان و تصدیق به تعالیم انبیا و استمرار بر ان+۸ آیه
  • وجوب ایمان به قران+۶ آیه
  • وجوب ایمان به کتابهای اسمانی+۶ آیه
  • پیامبر صلی الله علیه و اله دریافت کننده وحی الهی+۱ آیه
  • کتابهای اسمانی، اسباب و ابزار هدایت انسانها+۲ آیه
  • ایمان، از زمینههای برخورداری از هدایت الهی+۵ آیه
  • ایمان به اخرت، زمینهای برای هدایت+۳ آیه
  • ایمان به غیب، رسالت انبیای الهی و کتب اسمانی، زمینه دستیابی به هدایتهای الهی+۱ آیه
  • یقین به اخرت، زمینه جلب هدایت الهی+۶ آیه
  • اهل یقین به اخرت، مردمانی هدایتیافته+۳ آیه
  • مؤمنان به کتابهای اسمانی، انسانهایی راه یافته به راه خدا+۲ آیه
  • متّقین، مردمی دارای اعتقاد یقینی به اخرت+۱ آیه
  • یقین به جهان اخرت، نشانه تقواپیشگی+۱ آیه
  • یقین به اخرت، از صفات اهل تقوا+۱ آیه
واژه‌ها