سوره دخان(الدخان)، آیه ۴۳ · جزء ۲۵ · صفحه ۴۹۸
معنی کلمات و عبارات
«الزَّقُّومِ»: درختی تلخ و بدبو (نگا: صافّات / ).
نزول
سال ۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
شأن نزول: شأن نزول آیات ۴۳ و ۴۴
این آیات درباره ابوجهل بن هشام نازل شده است. ابومالک گوید: ابوجهل مقدارى خرما با کف شیر و آب با خود آورد و مى گفت: تزقّموا، منظورش این بود که این همان زقومى است که محمد به توسط آن به شما وعده عذاب داده است سپس این آیات نازل گردید. چنان که در آیه ۶. سوره اسراء و آیه ۶۴ سوره صافات نیز به شرح آن پرداخته ایم.
تفسیر على بن ابراهیم. سنن سعید بن منصور.
نکات آیه
۱- وجود درختى به نام زقّوم در دوزخ «إن شجرت الزقّوم»
۲- تردید و ناباورى مشرکان صدراسلام نسبت به دوزخ و وجود درختى به نام زقّوم در آن «إنّ شجرت الزقّوم»
تأکید با «إنّ» و جمله اسمیه از تردید یا نکار مخاطبان نسبت به مضمون آن مى کند آیه ۵۰ «إن هذا ما کنتم به تمترون» مؤید برداشت مى باشد.
تفسیر (۷)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۳)
- سوزانندگی و جوشش میوه درخت زقّوم در شکم گناهکاران، مانند جوشش اب+۳ آیه
- سوزانندگی و جوشش ثمره درخت زقوم، به سان جوشش اب داغ+۳ آیه
- میوه درخت زقّوم، مانند فلز مذاب و جوشان در درون دوزخیان+۲ آیه
- میوه زقّوم، خوراک دوزخیان+۷ آیه
- زقّوم، درختی در جهنّم+۷ آیه
- جرم و گناه، از موجبات گرفتاری به اتش دوزخ+۵ آیه
- حرمت گناه و نافرمانی از خدا+۶ آیه
- لزوم اجتناب از همه گناهان+۶ آیه
- درخت زقّوم، خوراک گناهکاران+۱ آیه
- خوراک درخت زقّوم، بسیار داغ و سوزاننده، همانند مس گداخته و اب جوشان در شکم گناهکاران+۳ آیه
- درخت زقّوم، خوراک گمراهان تکذیبگر+۵ آیه
- معصیت، عامل گرفتاری به عذاب ذلّت بار در اخرت+۵ آیه
- خوراک زقّوم در درون دوزخیان، همانند مس گداخته در شکمها+۳ آیه
- جوشش زقّوم در درون دوزخیان، همانند جوشش ابهای داغ+۳ آیه
- زقّوم، درختی در جهنّم+۶ آیه
- تغذیه از درخت زقّوم، وسیله عذاب کردن دوزخیان+۸ آیه
- درخت زقّوم، غذای گناه پیشگان در دوزخ+۱ آیه
- خوراک درخت زقّوم، موجب حرارت زیاد در شکم گناهکاران، همانند ابهای جوشان و داغ+۳ آیه
- گناه پیشگی، عامل ابتلای جهنّمیان به عذاب زقّوم+۱ آیه
- چشانیدن عذاب جهنّم، به شک کنندگان در ان+۷ آیه
- پر شدن شکم دوزخیان، از میوه های تلخ درخت زقّوم+۸ آیه
- میوه زقّوم از خوراکیهای جهنّمیان و از عذابهای انان+۷ آیه
- ذلّت و خواری، معلول گناه و تجاوزگری+۶ آیه
- گناه، از عوامل گرفتاری به عذاب خدا+۶ آیه
- لزوم اجتناب از همه گناهان+۶ آیه
- جوشیدن زقّوم جهنّم، در شکم اصرارکننده بر گناه+۲ آیه
- حرمت گناه و نافرمانی از خداوند+۶ آیه
- روحیّه اقتدار و اشرافیگری، زمینه ساز غوطهوری انسان در گناه+۲ آیه
- شک و تردید گناهکاران در وقوع قیامت و جهنم و خوراکیهای ان+۲ آیه
- جوشیدن زقوم جهنّم، همانند مس گداخته، در شکم گناهکاران+۳ آیه
- عذاب و جهنّم، کیفر گناهکاران+۸ آیه
- درخت زقّوم (میوه)، غذای گناه پیشگان در جهنم+۱ آیه
- میوه درخت زقّوم، مانند فلزّ مذاب و جوشان، در درون دوزخیان+۱ آیه