سوره مزمل(المزمل)، آیه ۱۸ · جزء ۲۹ · صفحه ۵۷۴
السَّمَاءُ مُنفَطِرٌ بِهِ كَانَ وَعْدُهُ مَفْعُولًا
و آسمان از هم شکافته میشود، و وعده او شدنی و حتمی است.
معنی کلمات و عبارات
«مُنفَطِرٌ»: شکافته. «وَعْدُهُ»: مراد حوادث روز قیامت است که خدا از آنها خبر داده است. «مَفْعُولاً»: انجام پذیرفته (نگا: نساء / ، انفال / و ، اسراء / و احزاب / ).
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - شکافته شدن و از هم گسستن آسمان، در آستانه برپایى قیامت «یومًا ... السماء منفطر به»
برداشت یاد شده، مبتنى بر این احتمال است که «با» در «به» ظرفیه و به معناى «فى» باشد.
۲ - آسمان از شدت هراس و هولناکى روز محشر، شکافته و از هم گسسته خواهد شد. «یومًا ... السماء منفطر به»
برداشت یاد شده، مبتنى بر این احتمال است که «با» در «به» سببیت باشد.
۳ - روز محشر، روزى است بس هولناک و وصف ناپذیر. «یومًا ... السماء منفطر به»
۴ - آسمان، مجموعه اى است به هم پیوسته و منسجم. «یومًا ... السماء منفطر به»
گسستگى و از هم پاشیدگى آسمان در آستانه برپایى قیامت، دلیل پیوستگى و انسجام فعلى آنها است.
۵ - کفر به خدا، به اندازه اى ناروا است که آفرینش تاب تحمل آن را ندارد. «السماء منفطر به»
برداشت یاد شده، مبتنى بر این احتمال است که ضمیر «به» به «کفر» بازگردد و جمله «السماء منفطر به» معترضه باشد. در این صورت مفاد آن مانند آیه ۹۰ از سوره «مریم» خواهد بود: «تکاد السماوات یتفطرن منه و تنشقّ الأرض و تخرّ الجبال هدًّا».
۶ - برپایى قیامت و زندگى دشوار و طاقت فرساى محشر، وعده اى است تخلف ناپذیر و تحقق یافتنى از سوى خداوند به کافران. «کان وعده مفعولاً»
برداشت یاد شده، مبتنى بر این احتمال است که ضمیر «وعده» به «یوم» بازگردد.
۷ - وعده هاى خداوند، تخلف ناپذیر و تحقق یافتنى است. «کان وعده مفعولاً»
برداشت یاد شده، مبتنى بر این احتمال است که ضمیر «وعده» به «اللّه» بازگردد.
تفسیر (۱۰)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۱۹ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۱۹ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۲۰ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۱۸ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۱۷–۱۹ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۱۷–۱۹ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۱۷–۱۹ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۱۸ - تفسیر روان جاوید
آیات ۱۱–۱۹ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۱۸
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آثار ترسناکی قیامتناپسندی کفر به خداحقیقت آسمانپیوستگی آسمانعوامل انشقاق آسمانانشقاق آسمانسختی قیامتآسمان در قیامتترسناکی قیامتحتمیت قیامتحتمیت وعده های خدانشانه های قیامتویژگیهای قیامت
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۸)
- شکافته شدن اسمان در استانه وقوع قیامت+۶ آیه
- شکافته شدن اسمان در استانه قیامت+۵ آیه
- محدودیّت عمر اسمانهای دنیا+۱۰ آیه
- محدودیّت عمر اسمانها+۱۰ آیه
- شکافته شدن اسمان (و اجرام اسمانی) در استانه قیامت+۵ آیه
- وعده قیامت، حق، حتمی و تخلّف ناپذیر+۷ آیه
- حقّانیّت وعدههای خدا و تخلّفناپذیری ان+۶ آیه
- برپایی قیامت، وعده حتمی الهی+۷ آیه