آیه ۴۹ سوره طه

سوره طه، آیه ۴۹ · جزء ۱۶ · صفحه ۳۱۴

قَالَ فَمَنْ رَبُّكُمَا يَا مُوسَى

(فرعون) گفت: «پروردگار شما کیست، ای موسی؟!»

معنی کلمات و عبارات
«رَبُّکُمَا»: پروردگار شما دو نفر. بیان کلام بدین شیوه نشانه غرور فرعون است.
نزول
نکات آیه
۱ - موسى و هارون(ع) با ابلاغ پیام هاى وحى الهى به فرعون، مأموریت خویش را به انجام رساندند. «فقولا له ... قال فمن ربّکما » آیات گذشته، جملگى سخن خداوند با موسى و هارون(ع) بود; ولى از مواجهه آنان با فرعون و آنچه روى داده، در این آیات سخنى نیست. از پاسخ فرعون برمى آید که آنان پیام خویش را به وى رساندند و پاسخ او را دریافت کردند. ۲ - فرعون با گوش فرادادن به سخنان موسى و هارون(ع)، اجازه داد آنان پیام الهى خویش را به او برسانند. «فقولا إنّا رسولا ... قال فمن ربّکما» ۳ - اظهار بى اطلاعى و تجاهل نسبت به پروردگار موسى و هارون، عکس العمل فرعون در برابر سخنان آن دو «إنّا رسولا ربّک ... ب-َایة من ربّک ... قال فمن ربّکما» گرچه موسى و هارون(ع)، مبدأ پیام را با عنوان «ربّک» به فرعون معرفى کردند; ولى فرعون در مقام سؤال «ربّکما» به کار برده است تا ضمن انکار ربوبیت خداوند، نسبت به آن اظهار بى خبرى نیز کرده باشد. ۴ - فرعون با اظهار بى اطلاعى از پروردگار موسى و هارون، رکن اصلى پیام هاى آنان را زیر سؤال برد. «إنّا رسولا ربّک ... أُوحى إلینا ... فمن ربّکما» ۵ - با وجود مشارکت موسى و هارون(ع) در وحى و رسالت، مسؤولیت آن با موسى(ع) بود. «قال فمن ربّکما یموسى» موسى و هارون(ع)، در کلیه مکالمات خود موظف بودند که پیام مشترک خویش را به فرعون ابلاغ کنند و از این رو کلیه ضمایر در آیات گذشته به صورت تثنیه و مشترک آمده است (اذهبا، قولا، لاتخافا، معکما، فقولا، رسولا، جئناک، إنّا، إلینا); ولى فرعون در مطرح کردن سؤال خود در عین مخاطب قرار دادن هر دو، پاسخ را از موسى(ع) طلب مى کند (یا موسى). این قرینه ها نشان دهنده آن است که در عین اشتراک موسى و هارون(ع) در رسالت، رهبرى با موسى(ع) بوده و فرعون به آن پى برده بود.
تفسیر (۸)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۶)
  • احتجاج موسی(علیه السلام) در برابر فرعون به افرینش و هدایت موجودات از سوی خداوند برای اثبات ربوبیّتاو+۱ آیه
  • همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۸ آیه
  • خلقت موجودات، از دلایل انحصار ربوبیّت به خدا+۱ آیه
  • هدایت انسانها از جانب خدا، دلیلی بر توحید ربوبی+۱ آیه
  • فرعون، از تکذیبکنندگان توحید و خدای یگانه+۱۴ آیه
  • دعوت شدن فرعون به پروردگار یکتا، از سوی موسی(علیه السلام)+۷ آیه
  • ممنوعیّت احتجاج، بدون اگاهی و از روی جهل+۳ آیه
  • تامین علوفه برای دامداری، از نشانه های ربوبیّت خداوند+۱ آیه
  • سؤال انکار امیز فرعون از موسی(علیه السلام) درباره پروردگار موسی و هارون+۱ آیه
  • سؤال فرعون از موسی(علیه السلام) در باره فرجام اقوام گذشته و استبعاد وی از عذاب خود و قومش+۲ آیه
  • سؤال انکارامیز فرعون از موسی(علیه السلام) درباره پروردگار موسی و هارون(علیه السلام)+۱ آیه
  • سؤال فرعون از موسی(علیه السلام) درباره فرجام اقوام گذشته و استبعاد وی از عذاب شدنشان+۳ آیه
  • پرسش انکارامیز فرعون، درباره رسالت و معجزات موسی(علیه السلام) با اتّهام اواره سازی فرعونیان و جادوگری به ان حضرت+۳ آیه
  • فرعون، حاکمی شرک پیشه و معتقد به معبودهای دروغین+۳ آیه
  • پرستش خدایان متعدّد، به وسیله مصریان باستان+۳ آیه
  • فرعون، تکذیب کننده وحدانیّت خدای یگانه+۱۰ آیه
  • گفتگوی فرعون با موسی(علیه السلام)، درباره فرجام اقوام گذشته+۳ آیه
  • گفتگوی فرعون با موسی(علیه السلام) درباره مبارزه و مسابقه با وی، در جهت ابطال معجزات ان حضرت+۲ آیه
  • گفتگوی فرعون با موسی(علیه السلام) درباره ربوبیّت پروردگار و رسالت موسی(علیه السلام)+۱۱ آیه
  • انکار اخرت، از سوی مصریان باستان+۲ آیه
  • احتجاج موسی علیه السلام در برابر فرعون منکر پروردگار، به افرینش و هدایت موجودات از سوی خدا+۱ آیه
  • نابودی اقوامی پیش از بعثت و رسالت موسی علیه السلام+۳ آیه
  • پرسش انکاری فرعون از موسی علیه السلام درباره پروردگار+۵ آیه
  • پرسش فرعون از موسی علیه السلام درباره فرجام اقوام گذشته و استبعاد وی از عذاب شدنشان+۳ آیه
  • هارون علیه السلام، وزیر و شریک موسی علیه السلام در امر رسالت+۱ آیه
  • عذاب مکذّبان و اعراضکنندگان از حق، از تعالیم وحی و دریافتهای الهی موسی علیه السلام+۱ آیه
واژه‌ها